Các doanh nghiệp cần đa dạng hóa nguồn vốn huy động
Mặt bằng lãi suất huy động tăng từ giữa năm 2025 trong bối cảnh tín dụng tăng mạnh và nhu cầu vốn của nền kinh tế lớn. Theo các chuyên gia, dư địa giảm lãi suất trong thời gian tới không nhiều, đặt các doanh nghiệp, đặc biệt là nhóm vừa và nhỏ, phải tìm thêm các kênh huy động vốn ngoài tín dụng ngân hàng.
Sự kiện "Doanh nghiệp hợp lực để tăng trưởng hai con số" được tổ chức sáng ngày 08/08/2026. Ảnh: BTC
|
Tín dụng tăng nhanh tạo áp lực lên lãi suất
Tại Cafe Doanh nhân HUBA với chủ đề "Doanh nghiệp hợp lực để tăng trưởng 2 con số" được tổ chức sáng 08/08/2026, TS. Cấn Văn Lực - Chuyên gia kinh tế trưởng BIDV và thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách Tài chính tiền tệ quốc gia - cho biết, lãi suất huy động bắt đầu tăng từ giữa năm 2025 khi mục tiêu tăng trưởng kinh tế được điều chỉnh lên mức cao hơn. Từ quý 3/2025, tín dụng được nới room và cả năm tăng khoảng 19% - mức cao nhất trong 10 năm qua.
Theo ông Lực, tín dụng tăng khiến các ngân hàng phải đẩy mạnh huy động vốn. Trong khi đó, người dân có nhiều lựa chọn đầu tư khác như vàng, chứng khoán, bất động sản hay tài sản số, buộc lãi suất tiền gửi phải duy trì mức đủ hấp dẫn để giữ dòng tiền trong hệ thống.
Bên cạnh đó, kỳ vọng lạm phát tăng và nhu cầu vốn lớn của nền kinh tế cũng tạo thêm áp lực lên mặt bằng lãi suất. Nếu lãi suất huy động giảm quá nhanh, dòng tiền có thể dịch chuyển sang các kênh đầu tư khác, trong khi thanh khoản ngân hàng chịu thêm áp lực.
Theo ông Lực, chênh lệch giữa huy động vốn và tín dụng trong nền kinh tế hiện khoảng 2.7 triệu tỷ đồng. Do đó, việc giảm lãi suất mạnh trong bối cảnh này có thể khiến áp lực thanh khoản gia tăng.
Chính sách tín dụng được điều chỉnh để hỗ trợ nguồn vốn
Theo ông Lực, Ngân hàng Nhà nước đang triển khai một số giải pháp nhằm tăng khả năng cung ứng vốn nhưng vẫn kiểm soát mặt bằng lãi suất.
Một trong những giải pháp là điều chỉnh tỷ lệ sử dụng vốn ngắn hạn cho vay trung và dài hạn từ 30% lên 40%, đồng thời tạm thời không tính 18 dự án lớn vào hạn mức tăng trưởng tín dụng của từng ngân hàng. Các dự án này có tổng vốn đầu tư hơn 700 ngàn tỷ đồng trong 3 năm tới.
Theo ông Lực, nếu phân bổ đều, nhóm dự án trên tương đương khoảng 1% tăng trưởng tín dụng mỗi năm. Việc tạm loại khỏi room tín dụng nhằm tạo thêm dư địa cho ngân hàng cho vay các lĩnh vực khác, trong khi tổng tín dụng của nền kinh tế vẫn được ghi nhận.
TS. Trần Du Lịch - Chuyên gia kinh tế - cho rằng, việc phụ thuộc quá lớn vào tín dụng ngân hàng đang là một vấn đề cần lưu ý. Theo ông, vốn ngắn hạn nên do ngân hàng thương mại đảm nhiệm, còn nhu cầu vốn trung và dài hạn cần được đáp ứng thêm qua thị trường vốn và các tổ chức tài chính.
Ông cho rằng nếu các dự án hạ tầng, sản xuất kinh doanh và cả tín dụng tiêu dùng tiếp tục phụ thuộc chủ yếu vào ngân hàng thương mại, khả năng giảm chi phí vốn sẽ gặp nhiều hạn chế.
Doanh nghiệp cần thêm kênh huy động vốn
Dưới góc độ ngân hàng, ông Từ Tiến Phát - Tổng Giám đốc Ngân hàng TMCP Á Châu (ACB) - cho biết, mặt bằng lãi suất cho vay hiện quanh mức 7%/năm và khả năng duy trì ổn định đã là yếu tố tích cực trong bối cảnh hiện nay.
Doanh nghiệp có thể giảm chi phí vốn thông qua nhiều hình thức khác nhau. Với doanh nghiệp có nguồn thu xuất nhập khẩu, vay bằng USD có thể có lãi suất khoảng 3.5 - 4%/năm; sau khi tính biến động tỷ giá khoảng 1 - 1.5%, tổng chi phí vốn khoảng 5 - 5.5%/năm.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp có thể sử dụng các công cụ phái sinh lãi suất, tài trợ thương mại hoặc tài trợ chuỗi cung ứng để giảm chi phí vốn so với hình thức vay thông thường.
Đối với doanh nghiệp quy mô vừa, phát hành trái phiếu cũng là một kênh huy động vốn trung và dài hạn. Ngoài ra, nguồn vốn từ các tổ chức nước ngoài như tại Hàn Quốc, Nhật Bản... cũng có thể được xem xét, với chi phí vốn khoảng 6 - 7.5%/năm, đã bao gồm chi phí bảo hiểm tỷ giá.
Theo các chuyên gia, trong bối cảnh nhu cầu vốn phục vụ mục tiêu tăng trưởng cao tiếp tục lớn, việc đa dạng hóa nguồn vốn sẽ giúp doanh nghiệp giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng, đồng thời hạn chế áp lực lên hệ thống tài chính.
Mai Quốc
