Chi tiêu ở nước ngoài: Sao không dùng thẻ?
Sau khi các cơ quan chức năng xử lý mạnh tay với các hành vi mua bán ngoại tệ bất hợp pháp trên thị trường tự do, một số người dân chưa mua được hoặc chưa mua đủ số ngoại tệ cần thiết để đi học tập, công tác, chữa bệnh... ở nước ngoài tỏ ra lo lắng. Thẻ ngân hàng là phương tiện thanh toán hết sức tiện lợi ở cả trong và ngoài nước mà chỉ đến bây giờ một số người mới... chợt nhận ra.
Lâu nay, mỗi khi có nhu cầu mua ngoại tệ để đi học tập, công tác, chữa bệnh ở nước ngoài… một bộ phận dân cư vẫn thường tìm đến các cửa hiệu vàng để mua. Chính vì vậy, việc thị trường ngoại tệ tự do bị hạn chế, thậm chí "đóng cửa" giao dịch trong những ngày gần đây đã khiến nhiều người lo lắng. Và phải đến lúc này thì nhiều người mới "chợt nhớ ra" một nơi có thể mua ngoại tệ hợp pháp là… các ngân hàng. "Người ta quen bán ngoại tệ trên thị trường tự do, nên cũng quen mua ở đó rồi" - lãnh đạo một NHTMCP bình luận.
Theo quy định hiện hành, người dân được mua ngoại tệ đáp ứng những nhu cầu hợp pháp tại các NHTM. "Người dân có quyền mua, nhưng không phải lúc nào ngân hàng cũng có đủ nguồn ngoại tệ để đáp ứng" - ông Nguyễn Hưng - Tổng giám đốc NHTMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VP Bank) cho biết. Theo ông Hưng, mặc dù các hành vi giao dịch ngoại tệ trên thị trường tự do đã giảm đáng kể sau khi các cơ quan chức năng tăng cường kiểm tra, kiểm soát nhưng không phải vì thế mà người dân có ngoại tệ đã mang đến bán cho ngân hàng. "Lượng ngoại tệ của các cá nhân chảy vào ngân hàng rất nhỏ giọt" - ông Phan Đào Vũ - Tổng Giám đốc NHTMCP Bảo Việt (BaoVietBank) nhận xét. Cũng theo ông Vũ, từ khi các cơ quan chức năng mạnh tay với thị trường ngoại tệ tự do, đã lác đác có cá nhân bán ngoại tệ cho ngân hàng. Mặc dù vậy ông Vũ khẳng định: BaoVietBank sẵn sàng đáp ứng ngoại tệ cho người dân có nhu cầu.
Tuy nhiên, không phải NHTM nào cũng có thể đáp ứng đủ được nhu cầu ngoại tệ hợp pháp của người dân. Trong khi đó, theo tìm hiểu của phóng viên, thì hiện nay, trên thị trường ngoại tệ tự do vẫn có giao dịch "ngầm". Nhưng để mua được ngoại tệ (chủ yếu là USD) thì phải là khách hàng "ruột" của các tiệm vàng của các tiệm vàng hoặc thông qua "cò".
Theo các chuyên gia ngân hàng, trong trường hợp không mua được, hoặc chưa đủ ngoại tệ tiền mặt phục vụ cho việc học tập, chữa bệnh, công tác ở nước ngoài thì một trong những giải pháp khả thi là người dân có thể mở thẻ ngân hàng để sử dụng ở nước ngoài. Đây là phương thức thanh toán hiện đại được sử dụng phổ biến ở nhiều nước, vừa tiện dụng lại an toàn. Với thẻ ghi nợ, khách hàng nộp tiền VND vào tài khoản thẻ và sau đó có thể sử dụng thẻ để thanh toán tại nhiều quốc gia. Theo ông Nguyễn Hưng - Tổng giám đốc VP Bank, thủ tục mở thẻ ghi nợ rất đơn giản, thường là chỉ sau một ngày làm thủ tục là khách hàng có thẻ để sử dụng. Đối với thẻ tín dụng, điều kiện mở thẻ phức tạp hơn (người mở thẻ phải có hợp đồng lao động dài hạn với cơ quan và được cơ quan bảo lãnh hoặc có tài sản thế chấp…) và cũng phải mất vài ngày mới nhận được thẻ. Nhưng đổi lại, khách hàng được dùng thẻ để "thanh toán trước, trả tiền sau" ở cả trong và ngoài nước.n
Ông Phạm Quyết Thắng - Tổng giám đốc NHTMCP GP.Bank: “... Đã có những doanh nghiệp bắt đầu bán USD cho ngân hàng. Về phía cá nhân thì vẫn chưa thấy nhiều người đến bán. Có khả năng người dân vẫn giữ ngoại tệ dưới hình thức tiết kiệm tại ngân hàng và kỳ vọng thị trường tự do có thể "sống lại"... Nếu vậy thì ngoại trø trường hợp quá cần họ mới đem đến bán cho ngân hàng; còn không thì họ tạm thời chờ đợi...
Động thái trên của người dân, theo tôi, chỉ là... thói quen. Nếu các cơ quan chức năng phối hợp chặt chẽ, kiên quyết tiến tới xóa bỏ thị trường ngoại tệ tự do thì sẽ không còn tình trạng lộn xộn như trước đây. Quan trọng nhất là phải thực hiện các biện pháp thanh tra, kiểm tra một cách kiên trì và thường xuyên”.
Ông Trần Trọng Quốc Khanh - Giám đốc trung tâm Vàng Á Châu: “Với USD thì chúng ta không tự in được mà phải nhập khẩu USD mặt từ nước ngoài về. Thường là Singapore. Nhập khẩu tiền mặt về thì phải trả phí. Cứ 1 USD chuyển khoản, thì nhận được hơn 0,9 USD tiền mặt. Bên cạnh đó, khi sử dụng tiền mặt tốn nhiều chi phí. Ví dụ ngân hàng phải có kiểm ngân, chi phí để duy trì tiền mặt tại quỹ...
Với chi phí như thế thì ngân hàng sẽ không giữ nhiều tiền mặt tại quỹ. Nhất là trong bối cảnh lạm phát thì các ngân hàng thường sẽ phải cân đo đong đếm kỹ càng để tiết kiệm chi phí. Vì thế để có USD phục vụ mục đích chính đáng khi ra nước ngoài, chúng ta cần thay đổi thói quen sử dụng thẻ tín dụng. Với thẻ tín dụng vẫn có thể rút tiền mặt ở nước ngoài với đồng nội tệ của nước đó.”
Quang Cảnh
SBV
