Chính sách kinh tế: Minh bạch vẫn chưa đủ
Sau khủng hoảng tài chính, kiềm chế lạm phát đang được nhiều quốc gia đặt lên hàng đầu. Tại hội nghị thường niên của Hội đồng Thống đốc Ngân hàng (NH) Phát triển châu Á (ADB) lần thứ 44 đang diễn ra tại Hà Nội, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), NH Thế giới (WB) cũng bày tỏ sự lo ngại về lạm phát đang gia tăng mạnh tại các nền kinh tế châu Á và cảnh báo nguy cơ làn sóng khủng hoảng thứ hai, nếu không có các giải pháp mạnh mẽ kiềm chế lạm phát.
Mới đây, để trấn an về nguy cơ lạm phát, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) đã có cuộc họp báo hiếm hoi để phát đi thông điệp về chính sách tiền tệ. Khác với thông lệ rất thận trọng khi phát ngôn, Chủ tịch FED, ông Ben S. Bernake, cho rằng nước Mỹ “đang tìm lối thoát khỏi một cái hố rất sâu”, do vậy phải giảm bớt sự tăng trưởng và gia tăng dự báo lạm phát. Ngay lập tức, thị trường chứng khoán Mỹ đã tăng điểm, bởi tâm lý thị trường ổn định sau những thông điệp rõ ràng của FED: Tiếp tục duy trì lãi suất ở mức thấp (từ 0%-0,25%) và mức này sẽ thay đổi theo các chỉ số kinh tế Mỹ.
Ở ta, từ ngày 1-5, NH chấm dứt huy động, cho vay vàng. Thị trường ngoại hối cũng đã dần bình ổn trước các giải pháp thắt chặt quản lý của Chính phủ. Nhưng theo các chuyên gia, về lâu dài, những bất ổn trên thị trường này sẽ vẫn tồn tại chừng nào mà vấn đề lạm phát chưa được giải quyết căn cơ và niềm tin vào VNĐ chưa được củng cố vững chắc.
Diễn biến thị trường tiền tệ gần đây cũng đã cho thấy điều này. Đó là dù NH đã hạ lãi suất huy động USD xuống mức thấp nhất nhưng số người chuyển vốn từ USD sang VNĐ gửi NH không như kỳ vọng. Huy động vốn của các NH trong tháng 4 tiếp tục sụt giảm cho dù lãi suất huy động tại nhiều NH đã đẩy vượt xa mức trần. Đặc biệt, khi vàng và USD không còn sử dụng như phương tiện cất giữ có tính thanh khoản thì dòng tiền sẽ chuyển dịch qua nhiều kênh khác, như bất động sản và chứng khoán. Nhưng đây cũng là những lĩnh vực đầu tư nhạy cảm, rất dễ bị tác động bởi các chính sách quản lý vĩ mô và cả những tin đồn thất thiệt.
Hiện giá xăng, giá điện đang được chuyển sang vận hành theo cơ chế thị trường. Nhưng đã có không ít lần, và cả những ngày gần đây, lại xuất hiện tình trạng một số cây xăng ở nhiều địa phương đóng cửa hoặc bán nhỏ giọt vì tin đồn giá xăng sẽ tăng thêm 5.000-6.000 đồng/lít. Những lần như vậy đều được cơ quan quản lý trấn an “không có chuyện tăng giá xăng thời điểm này” nhưng cũng không ít lần, ngay sau đó lại tăng giá…
Thực tế trên cho thấy, trong bối cảnh kiềm chế lạm phát, nền kinh tế được điều hành bởi nhiều biện pháp hành chính như hiện nay thì chỉ sự minh bạch thôi vẫn chưa đủ. Mà quan trọng hơn cả là tạo niềm tin, sự tín nhiệm vào một chính sách nhất quán, ổn định. Cần thông tin cụ thể, rõ ràng về chính sách tài khóa, tiền tệ, lộ trình thực hiện để người dân, doanh nghiệp khỏi “đoán già, đoán non”, tạo đất sống cho những tin đồn gây nhiễu thị trường.
Minh Hà
Người lao động
