Chính sách mới có hiệu lực từ tháng 9/2026
Từ tháng 9/2026, nhiều quy định mới bắt đầu áp dụng, từ cấp thẻ Căn cước cho trẻ dưới 6 tuổi, chi trả lương hưu qua tài khoản liên kết VNeID đến xử phạt dịch vụ tài sản mã hóa không phép và bãi bỏ 25 văn bản về thuế.
Từ 01/09, cha mẹ có thể đăng ký cấp thẻ Căn cước cho trẻ dưới 6 tuổi ngay khi làm thủ tục khai sinh liên thông điện tử nếu có nhu cầu, thay vì phải thực hiện thêm một thủ tục riêng.
Quy định nằm trong Nghị định 301/2026/NĐ-CP, sửa đổi quy trình liên thông điện tử đối với hai nhóm thủ tục gồm đăng ký khai sinh, đăng ký thường trú, cấp thẻ bảo hiểm y tế cho trẻ dưới 6 tuổi; và đăng ký khai tử, xóa đăng ký thường trú, giải quyết mai táng phí, tử tuất.
Cũng từ 01/09, Nghị định 284/2026/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài sản mã hóa và thị trường tài sản mã hóa bắt đầu có hiệu lực. Mức phạt tiền tối đa là 200 triệu đồng đối với tổ chức và 100 triệu đồng đối với cá nhân.
Trong đó, tổ chức cung cấp dịch vụ liên quan đến tài sản mã hóa khi chưa được cấp giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa có thể bị phạt 180-200 triệu đồng. Mức phạt tương tự áp dụng với hành vi quảng cáo, tiếp thị liên quan đến tài sản mã hóa khi chưa có giấy phép. Cá nhân thực hiện hành vi tương tự chịu mức phạt bằng một nửa tổ chức.
Từ 05/09, Việt Nam áp dụng quy định cấm nhập khẩu sản phẩm, hàng hóa được khai thác, sản xuất hoặc chế tạo toàn bộ hoặc một phần bằng hành vi cưỡng bức lao động. Nghị định 292/2026/NĐ-CP quy định việc cấm nhập khẩu áp dụng đối với hàng hóa từ doanh nghiệp, quốc gia, vùng lãnh thổ, phù hợp với các điều ước quốc tế liên quan mà Việt Nam là thành viên.
Đến 10/09, các hành vi lôi kéo, dụ dỗ, hứa hẹn, quảng cáo gian dối hoặc dùng thủ đoạn khác để lừa người lao động có thể bị phạt 50-75 triệu đồng. Mức phạt cũng áp dụng với việc tuyển dụng lao động nhằm mục đích bóc lột, cưỡng bức lao động nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.
Quy định này nằm trong Nghị định 283/2026/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội và người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.
Từ 12/09, Bộ Tài chính bãi bỏ toàn bộ 22 Thông tư và 3 Quyết định trong lĩnh vực thuế theo Thông tư 110/2026/TT-BTC. Các văn bản bị bãi bỏ trải rộng từ hướng dẫn ưu đãi thuế đối với doanh nghiệp phần mềm, chính sách hỗ trợ vùng nguyên liệu và chế biến nông - lâm - thủy sản đến quy định cũ về thuế sử dụng đất nông nghiệp, thuế tài nguyên.
Danh sách còn gồm một số văn bản từng áp dụng cho miễn, giảm, gia hạn thuế trong các giai đoạn trước; xóa nợ thuế hộ cá thể; vé máy bay điện tử; cơ chế "một cửa"; cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế; cấp mã số doanh nghiệp và tem rượu.
Từ 15/09, doanh nghiệp muốn thành lập Sở giao dịch hàng hóa phải có vốn điều lệ từ 1.5 ngàn tỷ đồng trở lên theo Nghị định 302/2026/NĐ-CP. Nếu có vốn đầu tư nước ngoài, tổng tỷ lệ góp vốn của các nhà đầu tư nước ngoài không được vượt quá 49%.
Doanh nghiệp còn phải có hệ thống công nghệ thông tin đáp ứng yêu cầu quản lý, vận hành an toàn, ổn định và bảo mật; có mô hình tổ chức hoạt động cùng giải pháp, lộ trình niêm yết hàng hóa sản xuất tại Việt Nam và dự thảo điều lệ đáp ứng quy định.
Cũng từ 15/09, điều kiện thành lập cụm công nghiệp tại địa bàn cấp xã đã có cụm công nghiệp được thay đổi theo Nghị định 303/2026/NĐ-CP. Theo quy định mới, tỷ lệ lấp đầy trung bình của các cụm công nghiệp trên địa bàn phải đạt trên 50%, hoặc tổng quỹ đất công nghiệp chưa cho thuê tại các cụm không vượt quá 50 ha. Quy định được sửa đổi trong quá trình tổ chức lại theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Ngày 17/09 là thời điểm Nghị định 305/2026/NĐ-CP có hiệu lực, bổ sung thêm ba nhóm vào phạm vi áp dụng quy định về tố cáo và giải quyết tố cáo trong Quân đội nhân dân. Ba nhóm gồm người làm việc trong tổ chức cơ yếu thuộc Ban Cơ yếu Chính phủ do Bộ trưởng Bộ Quốc phòng quản lý, công chức quốc phòng và lao động hợp đồng thuộc Bộ Quốc phòng.
Từ 20/09, các chính sách đối với người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số được áp dụng theo Nghị định 307/2026/NĐ-CP. Nội dung gồm hỗ trợ thông tin; hỗ trợ vật chất, động viên tinh thần; khen thưởng và chính sách tiếp đón.
Đến 26/09, Nghị định 311/2026/NĐ-CP bắt đầu có hiệu lực, sửa một số quy định về thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính.
Một số chức danh được đổi tên để phù hợp với tổ chức hiện hành. Trong đó, Chi cục trưởng Chi cục Thống kê cấp tỉnh thuộc Cục Thống kê đổi thành Trưởng Thống kê cấp tỉnh; Giám đốc Bảo hiểm xã hội khu vực đổi thành Giám đốc Bảo hiểm xã hội cấp tỉnh.
Nghị định cũng bổ sung thẩm quyền xử phạt cho Chi cục trưởng Chi cục về lĩnh vực môi trường thuộc Cục Môi trường.
Mốc cuối tháng là 28/09, khi Nghị định 320/2026/NĐ-CP về định danh và xác thực điện tử có hiệu lực. Văn bản quy định "tài khoản hưởng an sinh xã hội" là thông tin định danh trên ứng dụng VNeID, cho phép tích hợp tài khoản thanh toán, ví điện tử hoặc tài khoản tiền di động.
Thông qua tài khoản được tích hợp, người dân có thể tiếp nhận các khoản hỗ trợ, hưu trí, chi trả an sinh xã hội và các khoản kinh phí hợp pháp. Việc liên kết tài khoản ngân hàng với VNeID để phục vụ chi trả an sinh đã được triển khai trước đó, còn Nghị định mới quy định cụ thể hơn cơ chế này từ 28/09.
Tử Kính (Theo Thông tin Chính phủ)
