Cú bắt tay Mỹ - Nhật có thể thay đổi cuộc chơi trên thị trường tiền tệ toàn cầu
Cuộc can thiệp chưa từng có giữa Mỹ và Nhật Bản nhằm hỗ trợ đồng Yên có thể tạo ra những thay đổi lâu dài trong cách thị trường vận hành.
Nhật Bản từng nhiều lần can thiệp vào thị trường ngoại hối, nhưng lần này mang quy mô và tính chất khác biệt. Chiến dịch không chỉ có sự hậu thuẫn của Washington mà còn được cho là được thực hiện thông qua cặp tiền Euro/Yên thay vì trực tiếp mua Yên bằng USD, đồng thời đi kèm những tuyên bố ủng hộ mạnh mẽ từ giới lãnh đạo hai nước.
Nhiều chuyên gia cho rằng đây là một bước ngoặt đáng chú ý.
"Bộ Tài chính Nhật Bản và Bộ Tài chính Mỹ đã thành công trong việc 'vũ khí hóa' đồng Yên", ông Jesper Koll, Giám đốc chuyên gia của Monex Group, nhận định, ám chỉ hiệu ứng răn đe đối với thị trường.
Theo ông, chiến dịch lần này vượt ra ngoài khuôn khổ quản lý tỷ giá truyền thống khi hai chính phủ cùng sử dụng bảng cân đối kế toán quốc gia để tác động đến tâm lý nhà đầu tư.
"Khi hai quốc gia lớn cùng sử dụng những nguồn lực quốc gia ngày càng khan hiếm để nhắm vào cùng một mục tiêu, thị trường buộc phải lắng nghe", ông nói thêm.
Đây là lần đầu tiên kể từ năm 1998 Mỹ và Nhật Bản phối hợp mua vào đồng Yên, đồng thời cũng là lần phối hợp đầu tiên kể từ khi nhóm G7 cùng can thiệp để làm suy yếu đồng Yên sau trận động đất và sóng thần năm 2011.
Ông Koll cho rằng điều đáng chú ý không chỉ là quy mô tài chính mà còn là thông điệp chính trị chưa từng có.
Bằng cách kết hợp sức mạnh tài chính với sự hậu thuẫn chính trị, Washington và Tokyo đã khiến chi phí đặt cược vào kịch bản đồng Yên tiếp tục mất giá trở nên đắt đỏ hơn, bởi các nhà đầu cơ giờ đây phải đối mặt với bảng cân đối kế toán của hai Chính phủ.
Ở góc nhìn khác, Giáo sư Eswar Prasad của Đại học Cornell cho rằng đây chủ yếu là một động thái mang tính phòng vệ, nhưng cũng phản ánh việc chính sách tỷ giá ngày càng gắn chặt với các mục tiêu địa chính trị.
"Can thiệp vào thị trường tiền tệ rõ ràng đang mang màu sắc địa chính trị nhiều hơn", ông nói, đồng thời cho rằng chính quyền Tổng thống Donald Trump dường như sẵn sàng hỗ trợ các ngân hàng trung ương của những quốc gia được Washington xem là đồng minh chiến lược.
Một số nhà phân tích liên hệ động thái này với việc Mỹ từng hỗ trợ đồng Peso của Argentina dưới thời Tổng thống Javier Milei, khi nước này đối mặt với bất ổn tiền tệ trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
Trong các tháng 9 và 10/2025, chính quyền Trump đã sử dụng Quỹ Bình ổn Hối đoái (ESF) để thiết lập một thỏa thuận hoán đổi tiền tệ trị giá 20 tỷ USD với Ngân hàng Trung ương Argentina, đồng thời mua đồng Peso trên thị trường mở nhằm hỗ trợ đồng nội tệ.
"Ông Bessent là mắt xích chung. Vẫn là Bộ Tài chính đó, vẫn là ESF đó và vẫn là cách sử dụng các nghiệp vụ ngoại hối như một công cụ thực thi chính sách đối ngoại", ông Michael Gayed, Giám đốc chiến lược đầu tư tại Tactical Rotation Management, nhận xét. "Argentina là để hỗ trợ một đồng minh”.
Tương tự, ông David Roche, Chiến lược gia của Quantum Strategy, cho rằng động cơ của Washington có thể không chỉ dừng ở việc ổn định thị trường tài chính hay bảo vệ thị trường trái phiếu Mỹ mà còn xuất phát từ những cân nhắc chính trị.
"Có thể đơn giản là ông ấy muốn giúp người bạn của mình là bà Takaichi”, ông nói.
|
Các quốc gia nắm giữ trái phiếu Chính phủ Mỹ nhiều nhất
Nguồn: CNBC
|
Theo các chuyên gia, chiến dịch can thiệp lần này cũng sẽ thay đổi cách nhà đầu tư nhìn nhận đồng Yên.
"Điều này làm thay đổi hoàn toàn cách tính toán đối với các giao dịch sử dụng đồng Yên làm đồng tiền tài trợ", ông Billy Leung, Chiến lược gia đầu tư tại Global X ETFs, cho biết.
"Nếu nhà đầu tư coi nguy cơ bị can thiệp phối hợp là một rủi ro hiện hữu, họ sẽ thận trọng hơn với các vị thế bán khống đồng Yên quy mô lớn và có thể chuyển sang sử dụng những đồng tiền khác để tài trợ”.
Trong nhiều năm qua, đồng Yên là đồng tiền được sử dụng phổ biến nhất cho các giao dịch carry trade, tức vay vốn với lãi suất thấp bằng đồng Yên để đầu tư vào các tài sản có lợi suất cao hơn ở nước ngoài.
Ông Leung cho rằng hệ quả rộng hơn là chính sách tiền tệ và tỷ giá đã quay trở lại thành một yếu tố rủi ro lớn trên thị trường, sau nhiều năm ít được chú ý.
Nếu dòng vốn chuyển sang sử dụng các đồng tiền khác như Euro để thực hiện carry trade, cấu trúc vị thế trên thị trường ngoại hối toàn cầu có thể thay đổi đáng kể.
Đồng quan điểm, ông Masahiko Loo, Chiến lược gia trái phiếu cấp cao tại State Street Investment, cho rằng các nhà giao dịch từ nay sẽ phải đưa thêm yếu tố địa chính trị vào mô hình định giá.
"Thay đổi lớn nhất là các nhà giao dịch giờ đây phải định giá thêm phản ứng chính sách của Chính phủ, chứ không chỉ dựa vào các yếu tố kinh tế vĩ mô như trước", ông nói.
Vũ Hạo
