Tin tức
Đề án phát triển kinh tế bạc tại Việt Nam dự kiến trình Bộ Chính trị vào quý 1/2027

Đề án phát triển kinh tế bạc tại Việt Nam dự kiến trình Bộ Chính trị vào quý 1/2027

16/11/2026

Banner PHS

Đề án phát triển kinh tế bạc tại Việt Nam dự kiến trình Bộ Chính trị vào quý 1/2027

Ông Nguễn Thanh Nghị, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương cho biết, Ban Kinh tế Trung ương đang chủ trì xây dựng Đề án phát triển kinh tế bạc tại Việt Nam đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2045, dự kiến trình Bộ Chính trị vào quý 1/2027.

Hội nghị đối thoại chính sách phát triển hệ sinh thái kinh tế bạc - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Giang

Sáng 16/11, tại Trụ sở Chính phủ, Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Văn phòng Chính phủ, Hội đồng Lý luận Trung ương, Tạp chí Cộng sản, Ủy ban Kinh tế Tài chính của Quốc hội và Hội Người cao tuổi Việt Nam tổ chức Hội nghị đối thoại chính sách phát triển hệ sinh thái kinh tế bạc.

Phát biểu chỉ đạo Hội nghị, ông Nguyễn Thanh Nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương nhắc lại, cách đây một năm, hội thảo khoa học "Kinh tế bạc ở Việt Nam trong kỷ nguyên mới" đã góp phần thống nhất nhận thức quan trọng, đó là: Già hóa dân số không chỉ là thách thức mà còn là cơ hội phát triển; người cao tuổi không chỉ là đối tượng thụ hưởng chính sách mà còn là nguồn lực, chủ thể và là động lực của sự phát triển.

Trên cơ sở đó, 6 định hướng lớn đã được xác lập, gồm: Hoàn thiện thể chế; xây dựng Đề án phát triển kinh tế bạc; khuyến khích các thành phần kinh tế tham gia; mở rộng hợp tác quốc tế; thúc đẩy khoa học, công nghệ, chuyển đổi số; gắn phát triển kinh tế bạc với bảo đảm an sinh xã hội.

Sau một năm, những định hướng này đang từng bước được cụ thể hóa trong chủ trương, chính sách và pháp luật. Luật Dân số năm 2025 đặt ra yêu cầu thích ứng với già hóa dân số. Văn kiện Đại hội XIV của Đảng (dự thảo) nhấn mạnh nâng cao tuổi thọ, số năm sống khỏe mạnh, nâng cao chất lượng phát triển con người. Đặc biệt, Nghị quyết số 19, tháng 7/2026 của Hội nghị lần thứ 3 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đã đặt vấn đề thích ứng với chuyển đổi dân số, già hóa dân số và phát triển kinh tế bạc trong tổng thể mô hình phát triển mới của đất nước.

Cùng với đó, hội nghị do Thủ tướng Chính phủ chủ trì vào tháng 3/2026 cũng xác định rõ vai trò của các chủ thể trong hệ sinh thái kinh tế bạc: Người cao tuổi là trung tâm, doanh nghiệp là hạt nhân sáng tạo và tổ chức triển khai, Nhà nước kiến tạo thể chế, định hướng và dẫn dắt phát triển.

Các bộ, ngành, địa phương và Hội Người cao tuổi Việt Nam đã tích cực triển khai các nhiệm vụ có liên quan. Thực hiện nhiệm vụ được giao, Ban Kinh tế Trung ương đang chủ trì xây dựng Đề án phát triển kinh tế bạc tại Việt Nam đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2045, dự kiến trình Bộ Chính trị vào quý 1/2027.

Những kết quả đó cho thấy, kinh tế bạc đã từng bước chuyển từ nhận thức sang hành động, từ nghiên cứu sang hoạch định chính sách. Tuy nhiên, đây mới chỉ là bước khởi đầu. Những vấn đề về thể chế, thị trường, nguồn lực, hạ tầng và tổ chức thực hiện vẫn còn nhiều điểm nghẽn cần phải được tháo gỡ.

Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương nêu ra 3 yêu cầu chiến lược hiện nay:

Thứ nhất, kinh tế bạc phải được đặt trong tổng thể đổi mới mô hình phát triển của đất nước. Nghị quyết số 19 xác định yêu cầu chuyển đổi mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và năng suất; lấy con người làm trung tâm, chuyển từ quản lý, kiểm soát sang kiến tạo phát triển.

Trong đó, chuyển từ quản lý quy mô, cơ cấu dân số sang phát triển vốn dân số quốc gia, chủ động thích ứng với già hóa và khai thác cơ hội từ kinh tế bạc là một yêu cầu quan trọng. Kinh tế bạc không chỉ góp phần đáp ứng nhu cầu của người cao tuổi mà còn mở rộng thị trường, thúc đẩy đầu tư, tạo việc làm, phát triển các ngành hàng hóa, dịch vụ mới và hình thành các động lực tăng trưởng mới.

Thứ hai, tốc độ già hóa dân số đòi hỏi phải hành động sớm và có tầm nhìn dài hạn. Việt Nam hiện có gần 16,5 triệu người từ 60 tuổi trở lên. Hơn 9 triệu người cao tuổi vẫn tham gia lao động, sản xuất, kinh doanh. Dự báo đến năm 2034, số người từ 60 tuổi trở lên có thể đạt gần 21 triệu người. Thời kỳ dân số vàng dự kiến kết thúc vào khoảng năm 2036.

Tuổi thọ bình quân của người Việt Nam đang đạt mức 74 tuổi nhưng số năm sống khỏe mạnh mới khoảng 65 năm. Điều đó cho thấy yêu cầu không chỉ là kéo dài tuổi thọ mà quan trọng hơn là nâng cao chất lượng sống, sức khỏe, năng lực tự chủ và khả năng tham gia xã hội của người cao tuổi.

Chúng ta chỉ còn khoảng một thập niên để chuẩn bị căn bản cho thời kỳ già hóa dân số. Đây là khoảng thời gian có ý nghĩa quyết định để xây dựng nền tảng thể chế, kinh tế, hạ tầng và an sinh, biến thách thức già hóa thành cơ hội phát triển.

Thứ ba, phát triển kinh tế bạc theo hướng vừa tạo giá trị kinh tế, vừa bảo đảm tiến bộ và công bằng xã hội. Không thể chỉ nhìn kinh tế bạc từ góc độ quy mô thị trường hay khả năng thương mại hóa các dịch vụ dành cho người cao tuổi.

Điều cốt lõi là phát huy tiềm năng, trí tuệ, kinh nghiệm và đóng góp của người cao tuổi, đồng thời bảo đảm mọi người cao tuổi, nhất là nhóm yếu thế, được tiếp cận các dịch vụ thiết yếu và thụ hưởng thành quả phát triển. Đây vừa là yêu cầu kinh tế, vừa là yêu cầu chính trị, xã hội và nhân văn.

Ông Nguyễn Thanh Nghị, Uỷ viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương phát biểu chỉ đạo Hội nghị - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Giang

Bên cạnh kết quả bước đầu, theo ông Nguyễn Thanh Nghị, phát triển kinh tế bạc ở nước ta còn 4 nhóm hạn chế lớn:

Một là, thể chế và chính sách chưa đồng bộ. Chính sách còn phân tán theo ngành, lĩnh vực, thiếu cơ chế liên kết giữa y tế, bảo hiểm, dịch vụ xã hội, nhà ở và chăm sóc dài hạn. Nhiều mô hình chăm sóc mới còn vướng về đầu tư, tiêu chuẩn, cấp phép và thanh toán. Hệ thống thống kê, đo lường quy mô và đóng góp của kinh tế bạc chưa được hình thành.

Hai là, thị trường và cơ chế tài chính chưa đáp ứng yêu cầu. Khả năng chi trả của một bộ phận lớn người cao tuổi còn hạn chế. Tỷ lệ người sau độ tuổi nghỉ hưu hoặc trợ cấp hằng tháng mới đạt gần 42% vào năm 2025. Vì vậy, cần phân định rõ dịch vụ thiết yếu do Nhà nước chịu trách nhiệm bảo đảm an sinh với các dịch vụ có khả năng phát triển theo cơ chế thị trường.

Ba là, hạ tầng và nhân lực chăm sóc còn thiếu. Cả nước hiện có khoảng 220 cơ sở chăm sóc người cao tuổi, phục vụ khoảng 15.000 người. Mạng lưới chăm sóc tại nhà, tại cộng đồng chưa đồng bộ. Đội ngũ nhân lực chuyên môn về lão khoa, điều dưỡng, công tác xã hội và chăm sóc dài hạn còn thiếu.

Bốn là, dữ liệu, công nghệ và năng lực tiếp cận dịch vụ số còn hạn chế. Việc kết nối, khai thác dữ liệu người cao tuổi phục vụ hoạch định chính sách chưa đáp ứng yêu cầu. Một bộ phận người cao tuổi gặp khó khăn trong tiếp cận công nghệ và tự bảo vệ trên không gian mạng.

Các điểm nghẽn trên có mối quan hệ chặt chẽ, tác động lẫn nhau. Vì vậy, phải có cách tiếp cận tổng thể, liên ngành và đồng bộ, không thể giải quyết bằng những chính sách riêng lẻ, thiếu liên kết.

Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương nhấn mạnh: Nếu hội thảo năm 2025 tập trung làm rõ nội hàm kinh tế bạc và tại sao Việt Nam cần phải quan tâm phát triển kinh tế bạc, thì hội nghị hôm nay phải đi sâu vào những vấn đề thực tiễn: Làm gì, ai chịu trách nhiệm, nguồn lực từ đâu, cơ chế thực hiện thế nào và hiệu quả được đo lường ra sao?

Nguyễn Thanh Nghị đề nghị hội nghị tập trung làm rõ 4 định hướng trọng tâm:

Thứ nhất, xác định đúng vị trí, vai trò và cấu phần của kinh tế bạc trong mô hình phát triển mới.

Cần thống nhất nhận thức: Người cao tuổi không chỉ là đối tượng thụ hưởng chính sách mà còn là nguồn lực, chủ thể và động lực của phát triển. Kinh tế bạc không chỉ là thị trường hàng hóa, dịch vụ dành cho người cao tuổi mà còn bao gồm các hoạt động phát huy năng lực lao động, trí tuệ, kinh nghiệm, sáng tạo, truyền nghề và tham gia xã hội của người cao tuổi, phù hợp với sức khỏe, điều kiện và nguyện vọng.

Cần sớm xây dựng phương pháp xác định, đo lường kinh tế bạc phù hợp với Việt Nam; làm rõ phạm vi, cấu phần, quy mô và đóng góp đối với GDP, năng suất, việc làm và chất lượng cuộc sống.

Đồng thời, xác định những lĩnh vực có nhu cầu thực và khả năng tạo giá trị gia tăng như chăm sóc sức khỏe, chăm sóc dài hạn, phục hồi chức năng, dược phẩm, thiết bị hỗ trợ, nhà ở thích ứng, du lịch, tài chính, bảo hiểm và dịch vụ số.

Đặc biệt, phải tiếp cận phát triển kinh tế bạc theo vòng đời, không chỉ bắt đầu khi người dân bước vào tuổi 60. Đầu tư cho sức khỏe, giáo dục, kỹ năng, tích lũy tài chính và chuẩn bị cho tuổi già từ sớm chính là đầu tư cho vốn dân số quốc gia.

Thứ hai, tháo gỡ điểm nghẽn về thể chế, kiến tạo môi trường và thị trường phát triển.

Phát triển kinh tế bạc phải xác định: Người cao tuổi là trung tâm, doanh nghiệp là hạt nhân sáng tạo và tổ chức triển khai, Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, định hướng và dẫn dắt.

Cần phải xây dựng môi trường pháp lý minh bạch, ổn định, thuận lợi để các chủ thể tham gia, đổi mới sáng tạo và cạnh tranh bình đẳng, đồng thời bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người cao tuổi.

Đề nghị các bộ, ngành, địa phương, các chuyên gia và doanh nghiệp tập trung chỉ rõ những vướng mắc về đất đai, đầu tư, điều kiện cung ứng dịch vụ, tiêu chuẩn chất lượng, cấp phép, thanh toán, bảo hiểm và liên kết giữa các lĩnh vực y tế, xã hội.

Mỗi kiến nghị phải xác định rõ quy định cần sửa đổi, chính sách cần bổ sung, cơ quan có thẩm quyền và tác động dự kiến.

Cần tận dụng quá trình sửa đổi Luật Người cao tuổi và xây dựng văn bản hướng dẫn Luật Dân số để thể chế hóa các yêu cầu mới. Hoàn thiện tiêu chuẩn, quy chuẩn, cơ chế cấp phép, kiểm định và giám sát chất lượng dịch vụ. Tăng cường bảo vệ người cao tuổi trước các rủi ro về sức khỏe, tài chính và an toàn trên không gian mạng.

Muốn hình thành thị trường kinh tế bạc phát triển bền vững, trước hết phải có thể chế đồng bộ, dịch vụ có chất lượng và niềm tin của người sử dụng.

Thứ ba, đổi mới cơ chế huy động, phân bổ và chia sẻ nguồn lực, bảo đảm phát triển bao trùm.

Phát triển kinh tế bạc đòi hỏi nguồn lực lớn, dài hạn và sự tham gia của nhiều chủ thể. Cần thiết kế cơ chế huy động, phân bổ và chia sẻ chi phí hợp lý giữa Nhà nước, doanh nghiệp, tổ chức bảo hiểm, gia đình và người sử dụng dịch vụ.

Tập trung nghiên cứu các mô hình tài chính chăm sóc dài hạn, bảo hiểm chăm sóc dài hạn, hợp tác công - tư; chính sách khuyến khích đầu tư vào hạ tầng, dịch vụ thiết yếu; cơ chế hỗ trợ người cao tuổi thu nhập thấp, người khuyết tật, người sống một mình và các nhóm yếu thế.

Phải phân định rõ trách nhiệm bảo đảm an sinh của Nhà nước với không gian phát triển dịch vụ theo cơ chế thị trường. Kết hợp hỗ trợ có mục tiêu với huy động nguồn lực xã hội, tránh bao cấp dàn trải hoặc thương mại hóa các dịch vụ thiết yếu vượt quá khả năng chi trả của người cao tuổi yếu thế.

Các chính sách về ngân sách, tín dụng, thuế, đất đai và ưu đãi đầu tư phải được đánh giá đầy đủ về hiệu quả kinh tế - xã hội, khả năng cân đối nguồn lực và cơ chế giám sát.

Đồng thời, khuyến khích kinh tế tư nhân tham gia đầu tư phát triển các mô hình kinh doanh khả thi, có khả năng nhân rộng, phù hợp với tinh thần Nghị quyết số 10 về phát triển kinh tế tư nhân.

Thứ tư, lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và liên kết các chủ thể làm động lực phát triển hệ sinh thái.

Đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trong quản lý sức khỏe, khám chữa bệnh từ xa, phục hồi chức năng, thiết bị hỗ trợ sinh hoạt, nhà ở thông minh và quản lý chăm sóc dài hạn.

Việc ứng dụng công nghệ phải lấy hiệu quả, an toàn, khả năng chi trả và mức độ hòa nhập làm tiêu chí, tránh đầu tư hình thức.

Tăng cường liên kết giữa viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp. Thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu, phát triển sản phẩm phù hợp với nhu cầu người cao tuổi. Chú trọng đào tạo nhân lực chăm sóc chuyên nghiệp.

Nâng cao năng lực số và tạo điều kiện để người cao tuổi tiếp tục học tập, lao động, khởi nghiệp, truyền nghề và sáng tạo.

Khẩn trương hoàn thiện, kết nối và khai thác hiệu quả cơ sở dữ liệu quốc gia về người cao tuổi, phục vụ hoạch định chính sách, dự báo nhu cầu, tổ chức cung ứng dịch vụ và đánh giá kết quả.

Hội Người cao tuổi Việt Nam cần phát huy vai trò đại diện, kết nối và tập hợp hội viên, chủ động phản ánh nhu cầu, nguyện vọng, tham gia giám sát và nhân rộng mô hình hiệu quả.

Người cao tuổi phải thực sự là chủ thể tham gia thiết kế, lựa chọn và đánh giá các sản phẩm, dịch vụ dành cho mình.

Đồng thời, mở rộng hợp tác quốc tế, tiếp thu có chọn lọc kinh nghiệm các nước, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị kinh tế bạc toàn cầu. Tận dụng cơ hội Việt Nam đăng cai Năm APEC 2027 để thúc đẩy kết nối, xúc tiến đầu tư và chuyển giao công nghệ.

Để những định hướng trên trở thành hiện thực, khâu tổ chức thực hiện mới là yếu tố quyết định. Vì vậy, ông Nguyễn Thanh Nghị đề nghị các ý kiến tại hội nghị phải bảo đảm tính khoa học, thực tiễn và khả thi. Mỗi kiến nghị cần làm rõ 4 nội dung: Vấn đề cần giải quyết; căn cứ thực tiễn và khoa học; giải pháp và nguồn lực; cơ quan chịu trách nhiệm và lộ trình thực hiện.

Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương đề nghị hội nghị thực hiện tốt 5 nhiệm vụ:

Thứ nhất, Ban Tổ chức hội nghị tổng hợp đầy đủ, khách quan các ý kiến, nhất là những kiến nghị có căn cứ thực tiễn, địa chỉ chính sách cụ thể, khả năng triển khai và nhân rộng.

Kết quả hội thảo năm 2025 và hội nghị hôm nay phải được kết nối thành một quá trình thống nhất từ nghiên cứu, xây dựng luận cứ đến đề xuất chính sách và tổ chức thực hiện.

Thứ hai, Ban Chính sách chiến lược Trung ương tiếp tục chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan hoàn thiện Đề án phát triển kinh tế bạc tại Việt Nam đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2045, bảo đảm tính chiến lược, tổng thể, đồng bộ và khả thi.

Xác định rõ quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp, nguồn lực và trách nhiệm thực hiện. Tiếp thu nghiêm túc các ý kiến tại hội nghị hôm nay để hoàn thiện đề án, trình Bộ Chính trị xem xét trong quý I/2027.

Thứ ba, đối với các bộ, ngành và địa phương, chủ động rà soát, đề xuất sửa đổi, bổ sung các quy định, chính sách, thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh để tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện phát triển kinh tế bạc phù hợp với đặc điểm dân số, tiềm năng, lợi thế của từng địa bàn.

Tránh triển khai phong trào, dàn trải, thiếu liên kết và thiếu nguồn lực bảo đảm.

Thứ tư, đối với Hội Người cao tuổi Việt Nam, cụ thể hóa chương trình hành động về kinh tế bạc theo Nghị quyết Đại hội lần thứ VII. Phát huy vai trò đại diện, tập hợp, kết nối người cao tuổi. Duy trì đối thoại chính sách. Phát hiện, tổng kết và nhân rộng các mô hình người cao tuổi làm kinh tế giỏi, tham gia phát triển cộng đồng và chăm sóc tại cơ sở.

Thứ năm, đối với cộng đồng doanh nghiệp, chủ động nghiên cứu thị trường, đổi mới mô hình kinh doanh, đầu tư phát triển sản phẩm và dịch vụ chất lượng, phù hợp với nhu cầu và khả năng chi trả của người cao tuổi. Đề cao trách nhiệm xã hội, đạo đức kinh doanh.

Đồng thời, đề nghị các viện nghiên cứu, trường đại học, tổ chức xã hội, các đối tác quốc tế tiếp tục đồng hành, cung cấp luận cứ khoa học, dữ liệu, kinh nghiệm và mô hình thực tiễn, góp phần nâng cao chất lượng hoạch định và thực thi chính sách.

Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương nhấn mạnh, phát triển kinh tế bạc không đơn thuần là mở rộng một thị trường mới, mà là lựa chọn chiến lược trong đổi mới mô hình phát triển, chủ động thích ứng với chuyển đổi dân số và hiện thực hóa quan điểm phát triển lấy con người làm trung tâm.

Mục tiêu của chúng ta không chỉ là tạo thêm giá trị kinh tế từ nhu cầu của người cao tuổi, mà quan trọng hơn là xây dựng một xã hội trong đó, người cao tuổi được sống khỏe mạnh, an toàn, độc lập, tiếp tục cống hiến và thụ hưởng thành quả phát triển; trong đó, trí tuệ, kinh nghiệm và vốn sống của các thế hệ được phát huy thành nguồn lực cho đất nước.

Vì vậy, phát triển kinh tế bạc phải bảo đảm hài hòa 3 mục tiêu: Tạo động lực tăng trưởng mới; phát huy đầy đủ tiềm năng đóng góp của người cao tuổi; bảo đảm an sinh xã hội, tiến bộ và công bằng, không để ai bị bỏ lại phía sau.

Chúng ta đã có những nền tảng chính trị, pháp lý và nhận thức quan trọng. Vấn đề hiện nay không phải là tiếp tục dừng lại ở nhận thức mà phải chuyển mạnh sang hành động. Xác định đúng trọng tâm, lựa chọn đúng khâu đột phá, phân công rõ trách nhiệm, bảo đảm nguồn lực và tổ chức thực hiện quyết liệt, hiệu quả.

Ông Nguyễn Thanh Nghị bày tỏ tin tưởng, với tinh thần trách nhiệm, thẳng thắn, khoa học và thực chất, hội nghị sẽ đề xuất những giải pháp có giá trị, góp phần hoàn thiện Đề án phát triển kinh tế bạc tại Việt Nam, từng bước hình thành hệ sinh thái kinh tế bạc đồng bộ, hiện đại, nhân văn và bền vững, đóng góp thiết thực vào sự nghiệp phát triển nhanh, bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới.

Nhật Quang (Theo thông tin Chính phủ)

FILI - 10:50:00 16/11/2026

Banner PHS
Xin chào!
Đô Đô
Đô ĐôAI Assistant
Always ready to help
Xin chào bạn, mình là Đô Đô. Rất vui khi được đồng hành cùng bạn trên hành trình đầu tư thịnh vượng. Hôm nay mình có thể giúp gì cho bạn?
· Đô Đô
Không thể kết nối tới chatbot, vui lòng thử lại sau.
Logo PHS

Trụ sở: Tầng 21, Phú Mỹ Hưng Tower, 08 Hoàng Văn Thái, Phường Tân Mỹ, Thành phố Hồ Chí Minh
(cũ: Phường Tân Phú, Quận 7)

(Giờ làm việc: 8h00 - 17h00 hàng ngày - trừ thứ 7, chủ nhật và các ngày lễ) 

1900 25 23 58
support@phs.vn
Kết nối với chúng tôi:

Đăng ký nhận tin

Tải app PHS-Mobile Trading

Công ty Cổ phần Chứng khoán Phú HưngCông ty Cổ phần Chứng khoán Phú Hưng