Giày mũ da trước áp lực thuế chống bán phá giá
Ông Vũ Bá Phú, Phó cục trưởng Cục Quản lý cạnh tranh (Bộ Công thương) vừa khuyến cáo, khả năng giày mũ da Việt Nam bị tái áp thuế chống bán phá giá là rất lớn nếu Liên minh châu Âu (EU) nhận thấy lượng hàng nhập khẩu từ Việt Nam gia tăng mạnh và giá xuất khẩu giảm.
Thưa ông, vì sao giày mũ da Việt Nam lại có nguy cơ bị Ủy ban châu Âu (EC) tái áp thuế chống bán phá giá?
Mặc dù EU đã dỡ bỏ thuế chống bán phá giá đối với mặt hàng giày mũ da Việt Nam xuất khẩu vào thị trường này từ ngày 1/4/2011, song EU cũng đồng thời đưa ra chương trình giám sát hoạt động xuất khẩu giày da của nước ta vào EU trong 1 năm. Nếu nhận thấy lượng hàng nhập khẩu từ Việt Nam gia tăng mạnh và giá xuất khẩu giảm trong một khoảng thời gian nhất định, cơ quan có thẩm quyền của EU có thể sẽ xem xét việc tái áp thuế chống bán phá giá.
EU giám sát tình hình xuất khẩu giày mũ da Việt Nam dựa trên 3 tiêu chí: giá, lượng xuất khẩu và nguồn gốc xuất xứ sản phẩm. Tuy nhiên, EU sẽ không đưa ra con số cụ thể về giá xuất khẩu và lượng để làm mốc, mà sẽ căn cứ vào phản hồi của các nhà sản xuất giày nội địa và lấy giá xuất khẩu của một nước thứ 3 để tham chiếu, qua đó sẽ đưa ra phán quyết về việc doanh nghiệp da giày Việt Nam có bán phá giá hay không.
Trong khi đó, từ khi EU chấm dứt thuế chống bán phá giá đối với sản phẩm da giày xuất khẩu của Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu của ngành này đã tăng khá mạnh, từ mức tăng 13 - 15% trong 4 tháng đầu năm so với cùng kỳ năm trước lên mức tăng trên 30% từ tháng 5 trở lại đây.
Với thực tế như vậy, doanh nghiệp da giày không thể chủ quan, đặc biệt phải thận trọng với những đơn hàng giá thấp, để phòng ngừa khả năng bị áp thuế chống bán phá giá.
Ngoài việc kim ngạch xuất khẩu gia tăng bất thường và giá xuất khẩu thấp, doanh nghiệp da giày Việt Nam còn đối mặt với nguy cơ nào khác nữa, thưa ông?
Theo Luật Chống bán phá giá của EU, doanh nghiệp hoặc ngành giày sẽ bị trừng phạt nếu có hiện tượng lẩn tránh thuế chống bán phá giá, như chuyển tải bất hợp pháp từ các nước láng giềng có mức chênh lệch thuế cao hơn để xuất khẩu từ Việt Nam. Khi chứng minh được việc lẩn tránh thuế chống bán phá giá là có thực, họ sẽ có chế tài rất nặng. Đây cũng là mối đe dọa rất lớn với ngành giày nước ta.
Ông có thể cho biết, sau nhiều năm bị áp thuế chống bán phá giá giày mũ da, xuất khẩu của ngành da giày nước ta đã phải chịu thiệt hại như thế nào?
Thuế chống bán phá giá thu trên kim ngạch nhập khẩu, nên các nhà nhập khẩu phải nộp, do đó, doanh nghiệp Việt Nam phải xuất khẩu với giá thấp hơn. Việc này làm năng lực cạnh tranh của ngành giày giảm đáng kể. Trước đây, có thời điểm, xuất khẩu vào EU chiếm 70 - 75% tổng kim ngạch xuất khẩu toàn ngành, nhưng hiện nay thị phần chỉ còn 40 - 45%.
Để tránh bị tái áp thuế chống bán phá giá giày mũ da, theo ông, các doanh nghiệp xuất khẩu cần phải tuân thủ điều gì?
Các doanh nghiệp cố gắng thực hiện và lựa chọn đơn hàng giá trị cao, tránh đơn hàng lớn nhưng giá thấp để rơi vào bẫy giá xuất khẩu thấp. Đồng thời, doanh nghiệp nên có hướng chuyển sang nhập nguyên phụ liệu từ chính các nước EU, bởi như vậy, khi xảy ra điều tra bán phá giá, các nhà xuất khẩu EU sẽ có trách nhiệm bảo vệ ngành da giày Việt Nam cũng như thuyết phục những nhóm lợi ích đối kháng ở EU bỏ ý định điều tra chống bán phá giá.
Hải Yến
Đầu tư
