Kinh tế thế giới: Phục hồi hay tan chảy ?
Tính trên phạm vi toàn cầu, sự phục hồi kinh tế đang dừng ở điểm thấp nhất kể từ khi quá trình hồi phục kinh tế bắt đầu hai năm trước. Vậy sự suy giảm này chỉ là một đoạn đường khó khăn hay sự phục hồi toàn cầu bắt đầu đến giai đoạn tan vỡ ?
Nguyên nhân cho thời gian tạm lắng về phát triển có thể là nhất thời. Lý do thứ nhất, sóng thần ở Nhật Bản làm cho GDP nước này sụt giảm và ngắt quãng dây chuyền cung cấp nguyên liệu hàng hóa Nhật Bản và vì thế doanh số công nghiệp toàn thế giới giảm sút, nhất là trong tháng 4/2011.
Thứ hai, sự tăng giá dầu đột ngột hồi đầu năm cũng làm giảm sự phát triển nói chung. Nhiều thu nhập đang được chuyển từ những người tiêu dùng ở các nước nhập khẩu dầu sang các nhà sản xuất dầu. Giá năng lượng cao đã làm cho lòng tự tin của người tiêu dùng giảm, đặc biệt là ở những nước dùng nhiều năng lượng như Mỹ. Hiện giá dầu ở Mỹ tăng cao hơn 21% so với giá dầu đầu năm. Và vẫn đang tồn tại những lo lắng, quan ngại về sự bất ổn của thế giới Ả rập, điều có thể khiến cho giá dầu lại tăng cao tiếp tục.
Tốc độ tăng trưởng nhìn chung của các nền kinh tế bắt đầu suy giảm khi những biện pháp siết chặt tiền tệ của ngân hàng trung ương các nước này có hiệu quả.
Thứ ba, nhiều nền kinh tế mới nổi đã siết chặt chính sách tiền tệ nhằm phản ứng lại với lạm phát cao. Tại Trung Quốc, tốc độ lạm phát vượt qua mức 5,5% vào tháng 5/2011 so với năm trước. Giá các mặt hàng tại Ấn Độ tăng chung đã nhảy vọt qua mức 9,1%. Tốc độ tăng trưởng nhìn chung của các nền kinh tế bắt đầu suy giảm khi những biện pháp siết chặt tiền tệ của ngân hàng trung ương các nước này có hiệu quả. Sự suy giảm phát triển của các nền kinh tế mới nổi cũng có thể là điều mà những nước này cần có tuy nhiên đó là điều cuối cùng các nền kinh tế phát triển muốn có vào lúc này. Sự hồi phục của thế giới các nước giàu có diễn ra chậm chạp và dễ bị tổn thương khi mức độ hồi phục đang ở ngưỡng cân bằng. Sự chậm chạp trong phục hồi đặc biệt nguy hiểm vì nó xảy ra khi các chính sách kích thích kinh tế đã dần hết hiệu lực và sự xung đột trong hoạch định chính sách của các nhà lãnh đạo chính trị ở cả hai bên bờ của Đại Tây Dương. Cục Dự trữ liên bang Mỹ (FED) đã hứa kích thích nền kinh tế Mỹ phát triển với vòng hai của chính sách nới lỏng tiền tệ bằng cách in tiền để mua trái phiếu. Tuy nhiên chương trình đó đã kết thúc vào cuối tháng này vì FED lại khẳng định không muốn thực hiện tiếp. Trong khi đó, Ngân hàng trung ương Châu Âu có kế hoạch tăng tỉ lệ lãi suất vào tháng 7/2011. Những chính sách này có thể đúng nhưng cũng có thể không vì giới chính trị sẽ sử dụng các chương trình phát triển kinh tế khác nhau để phục vụ các hoạt động vận động bầu cử.
Tại Mỹ, Đảng Dân chủ và Đảng Cộng hòa đang dùng những vấn đề về thâm hụt ngân sách, phát triển kinh tế và tăng thuế để thu hút sự ủng hộ của người dân. Vấn đề tương tự cũng diễn ra tại các quốc gia thuộc khối EU và càng bàn thảo lâu, không có giải pháp thì sẽ càng ảnh hưởng đến hiệu quả của sự phục hồi kinh tế khu vực và thế giới. Trong tình huống đó, không một Cty nào dám đầu tư mạnh vào sản xuất vì họ không biết kinh tế thế giới có thể phát triển mạnh mẽ tới mức nào hay rơi vào đóng băng, thậm chí tan chảy.
Có tồn tại một nguy cơ thực sự rằng sự cách biệt, mâu thuẫn của giới lãnh đạo chính trị có thể dẫn đến thảm họa. Logic kinh tế khuyến nghị rằng kinh tế thế giới mới chỉ đi qua một con đường khó khăn, các nhà lãnh đạo chính trị hay tranh cãi về chính sách kinh tế có thể dễ dàng cho rằng từng đó đủ để chuyển sang tình trạng tan chảy về kinh tế.
Hoa Chi
diễn đàn doanh nghiệp
