Liệu những gì khó khăn nhất đã đi qua?
Những tuần vừa qua quả thực là nỗi ác mộng với đa số nhà đầu tư trên thị trường, khi các chỉ số liên tục "nhảy múa" mạnh mẽ theo từng chuyển động nhỏ nhất tại Trung Đông. Câu hỏi đặt lúc này là liệu giai đoạn khó khăn nhất đã thực sự đi qua?
Khi niềm tin chưa bị đánh mất
Căng thẳng tại khu vực Trung Đông sau khi chiến dịch quân sự mang tên Epic Fury chính thức được khởi động, lập tức gây áp lực lớn lên nền kinh tế toàn cầu, khiến hầu hết các lớp tài sản, thị trường chứng khoán liên tục "nhảy múa". Với đa phần nhà đầu tư lúc này, việc hiểu được những gì đang xảy ra trở nên quá khó khăn, dẫn đến việc lựa chọn được hành động phù hợp lại càng xa vời.
Tuy nhiên, những diễn biến mới nhất cho thấy các bên trực tiếp tham chiến đã bắt đầu có các động thái mang tính hạ nhiệt, với các kênh đàm phán được nối lại. Dù chưa thể khẳng định xung đột sẽ sớm chấm dứt, nhưng chỉ riêng việc căng thẳng tạm không leo thang đã là một tín hiệu tích cực. Điều này đồng nghĩa với việc áp lực lớn nhất khiến thị trường biến động mạnh có thể đang dần suy giảm.
Song song với đó, thông điệp từ cuộc họp của Ủy ban Thị trường mở Liên bang (FOMC) ngày 17 - 18/03, giữa lúc chiến sự vô cùng căng thẳng, cũng mang lại những tín hiệu tích cực nhất định. Việc nâng dự báo tăng trưởng GDP Hoa Kỳ năm 2026 lên 2.4% (dự báo tháng 12/2025 là 2.3%) cho thấy các nhà hoạch định chính sách, vốn dĩ là những người sở hữu nhiều dữ liệu và có góc nhìn sâu sát với nền kinh tế, vẫn không cảm thấy bi quan.
Bên cạnh đó, chỉ 7 trên 19 thành viên FOMC cho rằng không cần cắt giảm lãi suất trong năm 2026, còn lại phần đông đều đồng thuận về kịch bản hạ lãi suất một lần, sau đó thực hiện thêm một lần trong năm 2027.
Dù vậy, bức tranh này phần nào vẫn cho thấy những mối lo ngại, bởi FOMC đồng thời nâng dự báo lạm phát PCE lên 2.7%, từ mức 2.4% trong dự báo đưa ra hồi tháng 12/2025, cho thấy sự lường trước về kịch bản giá dầu neo cao.
FOMC nâng dự báo tăng trưởng GDP nhưng cũng nâng dự báo lạm phát - Nguồn: Cục Dự trữ Liên bang (Fed)
|
Chia sẻ với người viết về bối cảnh nền kinh tế hiện tại, ông Nguyễn Thế Minh - Giám đốc Nghiên cứu và Phát triển sản phẩm Khối KHCN, Chứng khoán Yuanta Việt Nam cho rằng yếu tố đáng ngại nhất là rủi ro lạm phát, tuy nhiên chỉ mang tính ngắn hạn và khó tái hiện bức tranh của năm 2022, tức giai đoạn bùng lên cuộc chiến giữa Nga và Ukraine.
Theo chuyên gia, cấu trúc lạm phát hiện nay khác đáng kể so với giai đoạn 2022. Khi đó, cú sốc đến từ cả giá dầu và khí đốt, đẩy lạm phát Mỹ đã có lúc lên trên 9%, kéo theo hệ lụy như thắt chặt tiền tệ, rủi ro bất động sản, vỡ nợ trái phiếu, thị trường tài chính suy giảm kéo dài.
Còn ở hiện tại, áp lực chủ yếu đến từ giá dầu. Vì vậy, rủi ro lạm phát chỉ mang tính ngắn hạn và thấp hơn đáng kể so với năm 2022, khó dẫn đến kịch bản Fed phải tăng lãi suất mạnh hoặc gây ra khủng hoảng kinh tế.
"Theo lịch sử, các cú sốc địa chính trị, đặc biệt tại Trung Đông, thường chỉ tác động dưới 1 tháng. Do đó, lạm phát có thể tăng trong tháng 3 - 4 nhưng nhiều khả năng sẽ sớm hạ nhiệt", ông Minh nhấn mạnh.
Cơ hội mới dần được mở ra
Trên thị trường chứng khoán Việt Nam, các biến động vừa qua cho thấy tâm lý thận trọng vẫn chiếm ưu thế. Tuy nhiên, nếu nhìn kỹ, mức độ điều chỉnh hiện tại không mang tính “hoảng loạn” như các cú sốc trước đó.
Theo ông Minh, khác với giai đoạn chịu tác động từ thuế quan hồi tháng 4/2025, thời điểm thị trường giảm điểm sâu đi kèm mất thanh khoản và các phản ứng theo kiểu rất sốc, đợt điều chỉnh lần này lại diễn ra “có trật tự” hơn khi thanh khoản vẫn duy trì, nhà đầu tư có thời gian cơ cấu danh mục, giúp mức độ thiệt hại được kiểm soát tốt hơn.
Trong bối cảnh đó, thị trường chứng khoán Việt Nam bắt đầu xuất hiện những yếu tố hỗ trợ. Nổi bật trong đó là định giá thị trường đã trở nên hấp dẫn hơn đáng kể sau đợt chiết khấu sâu, với P/E dự phóng chỉ khoảng 12.x lần cho năm 2026, nhiều cổ phiếu rơi vào trạng thái quá bán.
Định giá P/E thị trường hấp dẫn hơn đáng kể sau đợt chiết khấu sâu - Nguồn: VietstockFinance
|
Chuyên gia nhấn mạnh rằng thị trường hiện tại chính là cơ hội lớn cho những nhà đầu tư đang có tỷ trọng tiền mặt cao. Với nhà đầu tư đã chịu lỗ, việc cần làm lúc này là không nên bán tháo nữa, đặc biệt là những người không bị áp lực margin, thậm chí có thể bình quân giá xuống để giảm giá vốn. Bởi lẽ, triển vọng về các yếu tố cơ bản và xu hướng dài hạn của thị trường chưa bị thay đổi.
Tựu trung, dù trong góc nhìn lạc quan nhất, những khó khăn vẫn chưa thể được loại bỏ khỏi các kịch bản thị trường. Tuy nhiên, nếu xét về “điểm rơi” của những yếu tố bất lợi, có thể lập luận rằng giai đoạn khó khăn nhất đã phần nào đi qua, và thị trường đang chuyển dần sang tâm thế tìm kiếm cơ hội.
Huy Khải
