Nga tăng sức ép lên Ukraine trong mua bán khí đốt
Nga đã tăng thêm sức ép lên Ukraine quanh cuộc tranh cãi về giá khí đốt khi hôm qua, PCT Hội đồng quản trị tập đoàn khí đốt GAZPROM của Nga A. Medvedev tuyên bố: "Ukraine đã bỏ lỡ cơ hội. Giá khí đốt năm 2006 không còn ở mức 160 USD/1 nghìn khối như đã chào trước đây mà nay đã lên tới khoảng 220 - 230 USD".
Nga đã tăng thêm sức ép lên Ukraine quanh cuộc tranh cãi về giá khí đốt khi hôm qua, PCT Hội đồng quản trị tập đoàn khí đốt GAZPROM của Nga A. Medvedev tuyên bố: "Ukraine đã bỏ lỡ cơ hội. Giá khí đốt năm 2006 không còn ở mức 160 USD/1 nghìn khối như đã chào trước đây mà nay đã lên tới khoảng 220 - 230 USD".
Đồng thời, các nhà lãnh đạo tập đoàn này cũng khẳng định rằng nếu từ nay đến ngày 1-1-2006 giữa Nga và Ukraine không ký được hơp đồng khí đốt thì Nga sẽ khóa đường ống cấp khí cho Ukraine.
Ngay lập tức, Phó Chủ tịch thứ nhất Hội đồng quản trị Công ty cổ phần dầu khí NEFTEGAZ Ukraine Andrey Lopusanki tuyên bố mức giá đó là "không thể chấp nhận" và khẳng định nước ông "sẽ làm hết sức để giá khí đốt nhập khẩu ở mức thấp nhất".
Cuộc thương lượng giữa Nga và Ukraine về việc vào năm tới sẽ chuyển sang nguyên tắc thị trường việc mua bán và trung chuyển khí đốt đã kéo dài 9 tháng. Suốt thời gian đó, Ukraine đã bác bỏ các đề nghị của Nga và luôn tìm cách gắn việc mua khí đốt Nga với vấn đề chuyển tải khí đốt Nga bán cho Tây Âu qua lãnh thổ Ukraine. Cuộc tranh cãi khiến tới nay, đã giữa tháng 12 nhưng Nga và Ukraine vẫn chưa ký hợp đồng mua bán khí đốt và hợp đồng trung chuyển mặt hàng này sang Tây Âu trong năm 2006.
Lập luận của Nga là cần tách riêng hai vấn đề, nếu chưa thỏa thuận được hợp đồng mua bán khí đốt song phương thì Ukraine vẫn có thể ký với Nga hợp đồng về việc vận chuyển khí đốt Nga sang Tây Âu qua lãnh thổ Ukraine, không được để cho "an ninh năng lượng" của các đối tác châu Âu bị đe dọa.
Phía Ukraine, mà cụ thể là tổng thống Yushchenko, thì khẳng định Nga không được "chính trị hóa" vấn đề này và cam kết sẽ tìm được giải pháp kinh tế. Ông lặp lại là "Ukraine sẵn sàng tính toán trả tiền khí đốt cho Nga theo giá thị trường, nhưng cần có một thời kỳ quá độ". Chiều hôm qua, Kiev đã gửi công hàm cho các nước Liên minh châu ÂU (EU) thông báo về những khả năng diễn biến tình hình sau ngày 1-1-2006 liên quan việc vận chuyển quá cảnh khí đốt Nga sang EU do chưa kết thúc đàm phán giữa với Nga về vấn đề này.
Ukraine là nước nhập khẩu 80% dầu mỏ và 75% khí đốt. Nguồn khí đốt chủ yếu phục vụ sản xuất và sinh hoạt ở nước này là nhập của Nga. Trước đây, Nga bán khí đốt cho Ukraine với giá 50 USD/1 nghìn khối. Vừa qua, GAZPROM đề nghị từ năm 2006 nâng mức giá này lên "tiêu chuẩn châu Âu" là 160 USD, đồng thời trả tăng giá cước vận chuyển khí đốt quá cảnh Ukraine sang Tây Âu từ 1,09 lên 1,75 USD/1 nghìn khối cho 100 km. Lãnh đạo GAZPROM tuyên bố nguyên tắc kinh doanh của tập đoàn này là nguyên tắc thị trường, do đó, vấn đề quan tâm hàng đầu của GAZPROM là lợi ích kinh tế.
Ba "mặt trận" mới
Cùng ngày, Bộ trưởng năng lượng và công nghiệp Nga Viktor Khristenko phát biểu trước Đuma tuyên bố chính phủ Nga đang xem xét sẽ bán khí đốt theo giá thị trường cho ba đối tác là Gruzia, Mondova và các nước Baltic. Liên quan đến vấn đề này, một phó chủ tịch khác của GAZPROM là A. Ryazanov ngày 29-11 thông báo kể từ năm 2006 Nga có kế hoạch chuyển giá bán khí đốt theo giá thị trường ở các nước như Gruzia (sẽ là 110 USD thay vì hiện nay là 63 USD), Moldavia là 150 đến 160 USD và các nước Baltic là từ 120 đến 135 USD (thay vì 80USD hiện nay).
TT
