Nghĩ về hai chữ “chắt chiu” của Bí thư Trần Lưu Quang
Sáng 18/10, trong phát biểu thảo luận tại tổ của Quốc hội về kết quả phát triển kinh tế - xã hội năm 2026, kế hoạch năm 2027 và dự toán ngân sách, đầu tư công, Bí thư Thành ủy TP.HCM Trần Lưu Quang khẳng định "TP HCM chắt chiu nguồn lực, những thành tố góp phần tạo nên tăng trưởng hai chữ số". Điều quan trọng hơn là thành phố phải phát triển bền vững, "không ăn xổi ở thì, tăng trưởng bằng mọi giá".
Điều đó vốn đã được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chỉ đạo: mục tiêu tăng trưởng hai con số là nhiệm vụ chính trị quan trọng nhưng không chạy theo tăng trưởng bằng mọi giá, phải kiên trì tăng trưởng cao đi đôi với thực chất, bền vững và ổn định vĩ mô. Bên cạnh đó là kiểm soát lạm phát, tối ưu hóa nguồn lực và phục vụ trực tiếp cho đời sống người dân.
Dẫn chứng cho sự “chắt chiu” ấy là, năm nay TP.HCM phải thu ngân sách từ đấu giá đất khoảng 90,000 tỷ đồng. Tuy nhiên, lãnh đạo thành phố đã chỉ đạo không bán nếu đất không được giá, để lại cho năm sau. Theo Bí thư Quang, thành phố cũng cần chuẩn bị nguồn lực cho 2027 và những năm tiếp theo.
Đó là cách tiếp cận mục tiêu có tính khoa học, tôn trọng tính khách quan của thực tiễn; trong đó có yếu tố dẫn dắt của thị trường. Điều đó cũng đồng nghĩa không để rơi vào căn bệnh cố hữu là chuộng thành tích, duy ý chí. Bởi đơn giản, sẽ không có sự phát triển nào - dù kỳ tích - mà không có một sự tích-tụ của một quá trình, sự nghiệm sinh…
Để “chắt chiu”, thì cần đến đa nguồn lực để tạo động lực. Trong đó, nhất quán với quan điểm đã được chính người đứng đầu Đảng bộ TP.HCM từng nêu, tăng trưởng không chỉ đến từ đất đai, bất động sản; không chỉ các giải pháp truyền thống. Cần thay đổi tư duy và phương thức mô hình, hoạt động, cách triển khai, thực thi…
Như Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm từng chỉ rõ chuyển dịch từ mô hình tăng trưởng cũ sang phát triển dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Và con đường này, hẳn nhiên không chỉ là chuyện “một sớm một chiều”; nhưng nó cũng cần các điều kiện để sớm tối ưu hóa thành sản phẩm thương mại, dịch vụ phục vụ con người, xã hội.
Nói “chắt chiu”, tức TP.HCM cần tận dụng nhanh, hiệu quả các cơ hội; cần triển khai ngay các nhóm giải pháp, trước mắt lẫn lâu dài; cần huy động mạnh mẽ các nguồn lực xã hội, các nhà đầu tư chiến lược trong và ngoài nước, kể cả mãi lực của thị trường… tự lo - 1 cách gọi vui kinh tế hộ gia đình. Khi đã có kết quả, cũng “chắt chiu” để biết cách xài, xài đúng chỗ, đúng lúc, đúng người.
Và rõ ràng, để minh họa cho sự “chắt chiu” ấy, ông Quang đã nêu giải pháp về kích cầu, cũng được tiếp cận theo cách khác. Đó là bằng thương mại điện tử, ví điện tử để người tiêu dùng có thể tiêu trước trả sau dịp cuối năm. Đây là thay đổi so với giải pháp trước đây, người tiêu dùng không được chuẩn bị nguồn tiền cho mua sắm, thành phố chỉ chuẩn bị sẵn hàng hóa.
Đồng thời, theo ông, thành phố cũng khuyến khích doanh nghiệp thưởng Tết vào tháng 11, 12 để người lao động có thể mua sắm vào giai đoạn giá cả dễ chịu hơn so với cận Tết Âm lịch.
Đó là cách tính thực tế, muốn kêu gọi người dân mua sắm, tiêu dùng nhưng không dự trù cách bỏ tiền vào hầu bao của họ. Ngay cả ví tiền ảo thì cái tâm lý “xài trước trả sau” cũng ít nhiều khiến người dân hoài nghi, lo lắng nên các chính sách hỗ trợ, ưu đãi cần kết nối cả sản phẩm lẫn tín dụng để đảm bảo người tiêu dùng được hưởng lợi nhiều nhất.
Hay một dẫn chứng khác nữa trong việc TP.HCM đang kết nối thêm những loại hình dịch vụ khác nhau để kích cầu, đó là việc ngoài hai concert nổi tiếng "Anh trai say hi" và "Anh trai vượt ngàn chông gai" sắp diễn ra (dịp cuối tuần), thành phố cũng có thêm các chương trình giải trí lớn khác tạo sức hút rất tốt.
"Tôi chưa có thống kê cụ thể, nhưng khách sạn, hàng quán ở chợ Bến Thành đông hơn hẳn", Bí thư TP HCM nói. Cùng với giảm giá hàng hóa, các khách sạn lớn cũng sẽ điều chỉnh giá phòng để kéo khách đến du lịch.
Như vậy, trong quá trình “chắt chiu”, thấy rõ các kích hoạt, tác động đang len lỏi vào trong đời sống sản xuất, trong nhu cầu thị trường, trong “nhịp thở” của doanh nghiệp. Để mục tiêu tăng trưởng hai con số không đến từ những phép cộng tổng kết đơn thuần, nó là kết quả của cả một quá trình thay đổi tư duy, phương thức hoạt động; trong đó quan trọng là nó gắn sát với thực tiễn - vốn được doanh nghiệp, người dân kiểm đếm, hoàn công.
Nói “chắt chiu” là chính thành phố nhìn nhận đúng năng lực, trách nhiệm tự thân mà không để các thành quả bước đầu sau sáp nhập dễ khiến mắc phải bệnh “kiêu ngạo cộng sản” - chữ dùng của Lê Nin.
Và một khi ý thức về sự chắt chiu, tức là “của để dành” phải là thực chất, là có cái để “tạo mồi”, từ đó hợp quần gây sức mạnh, tạo thực lực lâu bền.
Người viết bài từng nhớ không nhiều lắm các trận đấu đỉnh cao của U23 Việt Nam, lứa “huyền thoại” tuyết trắng Thường Châu hay tuyển Quốc gia sau đó, những Nguyễn Quang Hải, Nguyễn Công Phượng, Văn Toàn, Xuân Trường, Đoàn Văn Hậu… đã từng chắt chiu những cơ hội nhỏ trước khi đưa lá cờ Việt Nam tỏa sáng trên đấu trường châu lục.
Nay thì, trước những khó khăn không nhỏ, những cơ hội rất lớn, TP.HCM cũng đang chắt chiu sức người, sức của để chiếm lĩnh tăng trưởng cao mà bền vững, phát triển mà không đánh đổi bằng mọi giá.
Quốc Học
