TP.HCM đặt quyết tâm đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số
Tại họp báo thường kỳ về tình hình kinh tế - xã hội TP.HCM chiều 15/01, Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế nhấn mạnh rằng yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng đang trở nên cấp thiết bao giờ hết khi các dư địa tăng trưởng truyền thống dần thu hẹp. Đây cũng là nền tảng để TP.HCM hiện thực hóa quyết tâm đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số vào năm 2030.
Bà Trương Thiết Hà - Phó Trưởng phòng Nghiên cứu phát triển kinh tế, Viện nghiên cứu phát triển TP.HCM chia sẻ thông tin tại họp báo chiều 15/01/2026
|
Theo bà Trương Thiết Hà - Phó Trưởng phòng Nghiên cứu phát triển kinh tế (Viện nghiên cứu phát triển TP.HCM), để hiện thực hóa mục tiêu này, Thành phố cần ưu tiên các định hướng chính sách dài hạn giai đoạn 2026–2030, trước hết là tháo gỡ các điểm nghẽn về quy hoạch và hạ tầng giao thông.
Về quy hoạch, tình trạng chất lượng một số quy hoạch còn thấp và thiếu tầm nhìn dài hạn đã dẫn đến việc điều chỉnh quy hoạch nhiều lần, có trường hợp còn tùy tiện theo lợi ích nhà đầu tư. Điều này không chỉ gây ra tình trạng “quy hoạch treo” kéo dài, làm lãng phí nguồn lực mà còn khiến công tác đầu tư xây dựng thiếu tính đồng bộ.
Song hành với đó là áp lực từ hạ tầng giao thông khi các cửa ngõ đô thị thường xuyên quá tải vào giờ cao điểm dẫn đến chi phí logistics gia tăng. .
Trong lĩnh vực đầu tư, đầu tư công giải ngân chậm với tỷ lệ khoảng 78% kế hoạch vốn năm 2025. Hiện tổng vốn đầu tư xã hội của TP.HCM chỉ chiếm 17.4% cả nước, chưa tương xứng với quy mô kinh tế. Trong khi đó, nhu cầu đầu tư công giai đoạn 2026 - 2030 lên đến 3.2 triệu tỷ đồng, nhưng ngân sách Thành phố chỉ đáp ứng được khoảng 30%. Điều đó buộc Thành phố phải dựa vào một khuôn khổ thể chế đủ mạnh, minh bạch và linh hoạt để huy động nguồn lực tư nhân.
Mặt khác, dù đầu tư trực tiếp nước ngoài tiếp tục tăng trưởng (trong năm 2025 Thành phố thu hút được khoảng 8.17 tỷ USD, tăng 15.8% số lượt đầu tư nước ngoài và tăng 21.1% tổng số vốn đầu tư so với cùng kỳ năm 2024), nhưng còn hạn chế trong chuyển giao công nghệ cho doanh nghiệp nội địa.
Theo Viện Nghiên cứu phát triển, quá trình chuyển đổi số cũng gặp phải nhiều thách thức cả về thể chế, công nghệ, dữ liệu và con người. Bên cạnh đó, nguồn lực ngân sách cho khoa học công nghệ tăng, nhưng khung khổ pháp lý về khoa học công nghệ chưa đồng bộ, dẫn đến chậm giải ngân, ảnh hưởng đến quyết sách quan trọng từ Nghị quyết số 57-NQ/TW.
Lấy con người làm trọng tâm hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng
Để hiện thực hóa các mục tiêu tham vọng, TP.HCM xác định yếu tố con người là trọng tâm của mọi giải pháp điều hành. Thành phố hướng tới việc xây dựng đội ngũ nhân sự khu vực công đảm bảo đủ phẩm chất, năng lực, uy tín và sự liêm chính, đồng thời áp dụng các mô hình quản trị hiện đại gắn với chỉ số đánh giá hiệu quả (KPI) để nâng cao trách nhiệm giải trình.
Một điểm nhấn quan trọng là việc triển khai cơ chế khuyến khích và bảo vệ những cán bộ năng động, sáng tạo, dám đột phá vì lợi ích chung. Việc khuyến khích và bảo vệ cán bộ phải được thực hiện kịp thời, dân chủ, công khai, minh bạch; đúng đối tượng, trình tự, thủ tục quy định và pháp luật có liên quan.
Song song đó, Thành phố tiếp tục thực hiện cơ chế, chính sách đặc thù nhằm đào tạo, thu hút, đãi ngộ và giữ chân nhân tài trong các ngành mũi nhọn (như công nghệ cao, bán dẫn, logistics, công nghệ sinh học, kinh tế số...); cũng như hoàn thiện cơ chế thu hút trí thức Việt Nam ở nước ngoài về nước tham gia các chương trình, dự án cụ thể; với các cơ chế chính sách đặc thù về thu nhập, hỗ trợ nhà ở, môi trường làm việc và ưu tiên tiếp cận các chương trình nghiên cứu, đổi mới sáng tạo.
Tạo đột phá trong phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo
Nhìn về dài hạn, Thành phố đang khẩn trương chuẩn bị các định hướng chính sách ưu tiên ngay từ hôm nay để tạo đà cho giai đoạn 2026 - 2030. Trong đó giải quyết các điểm nghẽn về quy hoạch và hạ tầng, đẩy mạnh các động lực tăng trưởng truyền thống về tiêu dùng, xuất khẩu, đầu tư.
Hơn hết Thành phố quyết tâm tạo đột phá trong phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo thông qua phát triển các ngành công nghệ chiến lược có khả năng dẫn dắt tăng trưởng mới như công nghiệp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), internet vạn vật (IoT), công nghệ sinh học, an ninh mạng, dữ liệu lớn, phần mềm và nội dung số.
Thành phố đặt mục tiêu đưa vào triển khai trung tâm đổi mới sáng tạo quốc tế tại TP.HCM gắn với các ngành công nghệ lõi; cấp phép đầu tư, triển khai 2-3 dự án siêu trung tâm dữ liệu tại Thành phố; hình thành và triển khai hạ tầng 1 - 2 khu công nghệ cao chuyên đề gắn với các ngành công nghệ chủ lực; triển khai Chương trình "TP.HCM - điểm đến của các kỳ lân" để hỗ trợ và thúc đẩy các kỳ lân hiện hữu tại Thành phố và của Việt Nam; thành lập Quỹ đầu tư mạo hiểm của Thành phố theo mô hình PPP.
Với việc chủ động xây dựng các cơ chế thử nghiệm (sandbox) cho các mô hình kinh tế mới, TP.HCM đang nỗ lực tự làm mới mình, quyết tâm tháo gỡ khó khăn để duy trì vị thế đầu tàu và bứt phá mạnh mẽ trong tương lai.
Khang Di
