Tụt hậu về dịch vụ

Tụt hậu về dịch vụ

Theo Bộ Thương mại, đến nay, Việt Nam chưa có một định hướng tổng thể để phát triển xuất khẩu dịch vụ cũng như chiến lược chi tiết cho từng loại hình, phân ngành dịch vụ...

Theo Bộ Thương mại, đến nay, Việt Nam chưa có một định hướng tổng thể để phát triển xuất khẩu dịch vụ cũng như chiến lược chi tiết cho từng loại hình, phân ngành dịch vụ.

 

Kết quả là các hoạt động dịch vụ kết quả còn chưa tương xứng với tiềm năng, trình độ và chất lượng dịch vụ còn tụt hậu so với khu vực và thế giới.

 

Ngay trong ngành du lịch, do dịch vụ đi kèm rất nghèo nàn nên bình quân một khách du lịch đến Thái Lan chi tiêu từ 1.200 USD - 1.500 USD; tương tự tại Singapore khoảng từ 1.500 USD - 2.000 USD; các nước EU là 4.000- 5.000 USD. Trong khi tại Việt Nam, trung bình một khách du lịch quốc tế thuộc diện giàu có, mức chi tiêu cũng chỉ khoảng 300- 700 USD, mức chi tiêu rất ít so với các nước láng giềng.

 

Trong một nghiên cứu về tình hình cung cấp dịch vụ của các doanh nghiệp (doanh nghiệp) Việt Nam được Bộ Kế hoạch và Đầu tư tiến hành cho thấy có 73,5% công ty khách hàng được khảo sát cho rằng giá cả của dịch vụ Việt Nam là tốt hoặc rất tốt. Tuy nhiên, về chất lượng chỉ có 37,3% khách hàng cho điểm tốt và xuất sắc.

 

Hầu hết đều cho rằng, các công ty liên doanh hoặc công ty nước ngoài đang hoạt động ở Việt Nam là những nhà cung cấp dịch vụ tốt hơn so với công ty 100% vốn Việt Nam.

Bên cạnh đó, 61,8% khách hàng đánh giá thời gian cho việc chuyển giao dịch vụ chỉ ở mức trung bình khá hoặc kém. Thậm chí, có tới 90,2% đánh giá mức độ sẵn có các nhà cung cấp dịch vụ có đủ năng lực ở Việt Nam chỉ ở mức trung bình hoặc kém.

 

Các khách hàng cũng lưu ý rằng, những nhà cung cấp dịch vụ Việt Nam cần cải thiện hơn nữa kỹ năng tiếp thị của mình, đặc biệt là tiếp thị chính bản thân mình vì hầu hết các doanh nghiệp nước ngoài đều cho biết họ rất khó có thể tìm ra được các nhà cung cấp dịch vụ trong nước đáp ứng được yêu cầu.

 

Bên cạnh đó, các công ty dịch vụ Việt Nam hiện đang cung cấp cho khách hàng nước ngoài trên 60 loại hình dịch vụ nhưng còn hàng loạt dịch vụ khác hoàn toàn vắng bóng trên thị trường. Nguồn nhân lực là một điểm yếu lớn của nhiều công ty dịch vụ Việt Nam, đặc biệt là những công ty nhỏ hơn.

 

Tuy nhiên, triển vọng phát triển dịch vụ ở Việt Nam là rất tốt khi có tới 78,4% các công ty được khảo sát có chung nhận định này.

 

Nhu cầu thị trường các loại dịch vụ luôn sẵn có cho các công ty dịch vụ Việt Nam, đặc biệt là nhu cầu từ các doanh nghiệp Nhật Bản, Mỹ và châu Âu hiện đang hoạt động tại Việt Nam cũng như các nhà đầu tư và các công ty từ các nước có thu nhập cao khác.

 

Thực tế, trong những năm gần đây, tuy khả năng cạnh tranh của dịch vụ Việt Nam đã tăng lên nhưng bên cạnh đó thâm hụt thương mại dịch vụ do tỉ lệ nhập khẩu cũng tiếp tục tăng. Nhập khẩu dịch vụ đã tăng lên về mọi mặt, đặc biệt nhập khẩu dịch vụ viễn thông và tỉ lệ gia tăng trong nhập khẩu cao hơn nhiều so với tỉ lệ tăng trưởng xuất khẩu.

 

Việt Nam hoàn toàn có khả năng bù đắp phần nhập khẩu dịch vụ thông qua thúc đẩy sự tăng trưởng nhanh hơn của các dịch vụ trong nước và xuất khẩu những dịch vụ có thế mạnh. Muốn thế cần tạo ra một môi trường thuận lợi hơn cho phát triển dịch vụ.

 

Hiện nay, Việt Nam đã có những cam kết về tự do hóa thương mại dịch vụ trong nhiều hiệp định quốc tế, khu vực và song phương, nhưng vẫn chưa đưa ra được những chính sách và quy định thích hợp nhằm phát triển thị trường dịch vụ nội địa và nâng cao khả năng cạnh tranh cho các công ty dịch vụ trong nước.

 

Bên cạnh đó, chiến lược quốc gia phát triển dịch vụ vẫn chưa được hoàn thành. Điều đáng nói là, trong khi hoạt động kinh doanh của tất cả các sản phẩm chế tạo đã được tự do hoá thì phần lớn thương mại dịch vụ vẫn do Nhà nước quy định; và tất cả các dịch vụ mang lại lợi nhuận cao đều nằm trong tay các doanh nghiệp Nhà nước.

 

Hơn thế nữa, hầu hết các cơ quan Nhà nước vẫn muốn kiểm soát hơn là bãi bỏ những quy định đối với các hoạt động của doanh nghiệp, gây ra rất nhiều phiền hà cho các doanh nghiệp.

 

Hệ thống pháp lý ở Việt Nam thiếu sự minh bạch, nhất quán và tính dự báo; hệ thống hành chính khá phức tạp cộng với cơ sở hạ tầng chưa đảm bảo và dịch vụ về cơ sở hạ tầng đắt đỏ mà chất lượng lại thấp..., đã làm tăng thêm chi phí trong hoạt động kinh doanh. Các hệ thống hỗ trợ kinh doanh ở Việt Nam không tương xứng và chưa đủ năng lực trợ giúp các doanh nghiệp vừa và  nhỏ.

 

Các công ty dịch vụ Việt Nam ngày càng đối mặt với nhiều sự cạnh tranh từ những đối thủ rất mạnh và khi Việt Nam mở cửa thị trường dịch vụ trong nước hơn cho sự cạnh tranh quốc tế thì các công ty trong nước sẽ rất khó tồn tại.

 

Do vậy, doanh nghiệp Việt Nam thực sự cần có một môi trường kinh doanh thích hợp và một chương trình phát triển thương mại dịch vụ được thực hiện càng sớm càng tốt, để từ đó nỗ lực nâng cao sức cạnh tranh, đối phó với thách thức cạnh tranh mới và nắm bắt kịp thời cơ hội phát triển.

TBKTVN