Việt Nam muốn hút vốn Bỉ vào bán dẫn, cảng biển
Việt Nam và Bỉ hướng tới nâng quan hệ lên Đối tác chiến lược, mở rộng hợp tác đầu tư dài hạn. Hạ viện Bỉ cũng vừa bỏ phiếu phê chuẩn Hiệp định Bảo hộ đầu tư Việt Nam - EU.
Bán dẫn, cảng biển, năng lượng sạch và khu công nghiệp sinh thái nằm trong những lĩnh vực Việt Nam muốn thu hút thêm vốn đầu tư dài hạn từ doanh nghiệp Bỉ. Hai nước cũng tìm kiếm cơ hội hợp tác về logistics, đóng tàu, nông nghiệp công nghệ cao, chăm sóc sức khỏe và dược phẩm.
Đây là những ưu tiên được nêu trong Tuyên bố chung do Bộ Ngoại giao Việt Nam và Bỉ công bố ngày 24/10, sau chuyến thăm chính thức Vương quốc Bỉ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm từ ngày 23-24/10, theo lời mời của Thủ tướng Bart De Wever.
Ngoài thu hút vốn, hai nền kinh tế muốn tận dụng thế mạnh của nhau trong quản lý cảng, vận tải đa phương thức, công nghệ đóng tàu và giao thông vận tải. Những lĩnh vực như tài chính, giáo dục đại học, nghiên cứu và phát triển (R&D), công nghệ sinh học, nguyên liệu thô thiết yếu và các ngành công nghiệp thân thiện với môi trường cũng được đưa vào danh sách hợp tác.
Ở lĩnh vực công nghệ cao, trọng tâm không dừng ở sản xuất chip bán dẫn. Hai bên khuyến khích nghiên cứu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) an toàn và có trách nhiệm, vi điện tử, điện toán đám mây, cùng các hoạt động trao đổi kỹ thuật và đổi mới sáng tạo.
Để doanh nghiệp có thêm điều kiện đầu tư, Việt Nam và Bỉ nhất trí tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, tăng cường xúc tiến thương mại, đầu tư và du lịch, tạo thuận lợi cho các doanh nghiệp tiếp cận thị trường của nhau. Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) được xác định là một trong những công cụ cần tiếp tục thực thi hiệu quả.
Thủ tướng Bỉ Bart De Wever chủ trì Lễ đón Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm - Ảnh: TTXVN
|
Một diễn biến cụ thể diễn ra ngay trước chuyến thăm: Hạ viện Liên bang Bỉ đã bỏ phiếu phê chuẩn Hiệp định Bảo hộ đầu tư Việt Nam - EU (EVIPA) vào đêm 22/10. Thông tin được lãnh đạo Nghị viện Bỉ thông báo trong cuộc hội kiến với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ngày 23/10. Đây là bước tiến trong quá trình phê chuẩn hiệp định, vốn vẫn cần hoàn tất các thủ tục liên quan trước khi được triển khai đầy đủ.
EVFTA hướng tới giảm rào cản thương mại, tạo thuận lợi cho hàng hóa và dịch vụ, còn EVIPA xây dựng cơ chế bảo hộ đối với các khoản đầu tư thuộc phạm vi hiệp định. Cùng với hai khuôn khổ này, Việt Nam và Bỉ nhấn mạnh việc tuân thủ các tiêu chuẩn lao động quốc tế của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO).
Bỉ hiện là đối tác thương mại lớn thứ 6 của Việt Nam trong EU, trong khi Việt Nam là đối tác thương mại lớn nhất của Bỉ tại ASEAN. Tuy nhiên, trong cuộc gặp lãnh đạo Nghị viện Bỉ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhận định hợp tác thương mại vẫn chưa tương xứng với quan hệ chính trị và tiềm năng hai nền kinh tế. Ông mong muốn tận dụng kết nối cảng biển sẵn có để mở rộng hợp tác sang nhiều lĩnh vực kinh tế, đầu tư khác, thay vì chỉ tập trung vận tải hàng hóa.
Đầu tư và công nghệ cũng là những nội dung được đặt trong định hướng nâng cấp quan hệ Việt Nam - Bỉ lên Đối tác chiến lược vào thời điểm thích hợp. Hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao năm 1973 và có khuôn khổ Đối tác chiến lược về nông nghiệp từ năm 2018. Trong tuyên bố lần này, mục tiêu nâng cấp quan hệ được xác định rõ, nhưng chưa có quyết định chính thức về thời điểm thực hiện.
Trước mắt, hợp tác nông nghiệp tiếp tục được mở rộng theo hướng sinh thái, gắn với bảo vệ môi trường và phát triển bền vững. Một nội dung liên quan trực tiếp tới ngành thủy sản Việt Nam là cam kết phối hợp chống khai thác bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Hai nước nhất trí thúc đẩy quản lý nghề cá bền vững và thực thi hiệu quả các quy định liên quan của EU.
Về quốc phòng, Việt Nam và Bỉ muốn phát triển hợp tác trên cơ sở Bản ghi nhớ ký năm 2003, hiện vẫn còn hiệu lực. Những lĩnh vực được xem xét gồm đào tạo, quân y và công nghiệp quốc phòng, tùy theo ưu tiên và nguồn lực của mỗi nước. Hoạt động đối thoại về an ninh khu vực, quốc tế cũng sẽ được duy trì.
Các vấn đề vượt ra ngoài quan hệ song phương được đề cập trong tuyên bố chung, từ an ninh hàng hải đến xung đột tại Ukraine và Trung Đông.
Đối với Biển Đông, hai nước nhấn mạnh yêu cầu duy trì hòa bình, ổn định, tự do hàng hải, hàng không và thương mại không bị cản trở. Các tranh chấp cần được giải quyết bằng biện pháp hòa bình, phù hợp với luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS). Việt Nam và Bỉ cũng ủng hộ sớm hoàn tất Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) hiệu quả, thực chất và phù hợp với UNCLOS.
Về Ukraine, Bỉ đánh giá cao lập trường ủng hộ đối thoại và giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình của Việt Nam. Hai nước tái khẳng định nguyên tắc tôn trọng chủ quyền, độc lập, toàn vẹn lãnh thổ, đồng thời bày tỏ lo ngại trước hậu quả nhân đạo của cuộc xung đột, đặc biệt là thương vong dân thường.
Tình hình tại Gaza, Jerusalem và Bờ Tây cũng được đề cập. Hai bên ủng hộ giải pháp hai nhà nước, kêu gọi đảo ngược việc mở rộng các khu định cư ở Bờ Tây và yêu cầu Israel cho phép tiếp cận, phân phối viện trợ nhân đạo ngay lập tức, không bị cản trở. Bảo vệ đại dương, thúc đẩy quyền con người và tôn trọng luật pháp quốc tế tiếp tục là những nội dung hợp tác được hai nước khẳng định.
Ở lĩnh vực pháp lý và tư pháp, Việt Nam và Bỉ dự kiến tăng cường trao đổi kinh nghiệm cải cách pháp luật, xây dựng Nhà nước pháp quyền. Hai nước cũng duy trì trao đổi đoàn cấp cao, tham vấn chính trị thường xuyên và tìm kiếm thêm các sáng kiến nhân đạo, hỗ trợ cộng đồng. Việt Nam bày tỏ trân trọng việc Hạ viện Bỉ từng thông qua nghị quyết ủng hộ nạn nhân chất độc da cam Việt Nam vào năm 2023.
Để các định hướng hợp tác được triển khai, Bộ Ngoại giao hai nước sẽ tiếp tục hỗ trợ theo dõi, thực hiện những ưu tiên đã thống nhất trong chuyến thăm, phù hợp với khuôn khổ hiến pháp của mỗi bên.
Tử Kính (Theo Thông tin Chính phủ)
