VIFC cần đóng vai trò cầu nối để dòng vốn xanh quốc tế chảy vào nền kinh tế
Trong bối cảnh nhu cầu vốn cho quá trình chuyển đổi xanh của Việt Nam ngày càng lớn, việc xây dựng Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP.HCM (VIFC) không chỉ nhằm thu hút dòng vốn quốc tế mà còn phải tạo cơ chế đưa nguồn vốn này vào phục vụ nền kinh tế trong nước.
Đánh giá các sản phẩm tài chính bền vững tại một số Trung tâm Tài chính Quốc tế và hàm ý cho Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP.HCM (VIFC - HCMC). Ảnh: BTC
|
Chia sẻ tại Hội nghị Tài chính Xanh Việt Nam 2026 tổ chức ngày 06/08, ông Lê Xuân Đồng - Giám đốc Điều hành, Trưởng bộ phận Nghiên cứu & Tư vấn, FiinGroup cho biết kinh nghiệm từ các trung tâm tài chính quốc tế cho thấy việc ban hành chính sách ưu đãi là chưa đủ. Điều quan trọng là xây dựng được cơ chế kết nối giữa nguồn vốn quốc tế với doanh nghiệp nội địa, đồng thời chuẩn hóa thị trường theo các tiêu chuẩn quốc tế để tăng khả năng tiếp cận của doanh nghiệp Việt Nam.
Học kinh nghiệm từ các trung tâm tài chính quốc tế
Ông Lê Xuân Đồng - Giám đốc Điều hành, Trưởng bộ phân Nghiên cứu & Tư vấn, FiinGroup, chia sẻ tại Hội nghị Tài chính Xanh Việt Nam 2026. Ảnh: BTC
|
Từ thực tiễn vận hành của các trung tâm tài chính lớn trong khu vực, đại diện FiinGroup – ông Lê Xuân Đồng đã đúc kết 3 bài học kinh nghiệm then chốt cho Trung tâm Tài chính Quốc tế TP.HCM (VIFC).
Ấn Độ (GIFT City) - Chuẩn hóa tiêu chuẩn và kết nối nguồn vốn: Tích hợp yêu cầu ESG vào quy trình thẩm định tín dụng, vận hành nội bộ và áp dụng khung phân loại xanh (taxonomy) chuẩn quốc tế giúp tổng công cụ nợ ESG niêm yết tăng gần 2.5 lần sau 4 năm. Bài học lớn nhất là không chỉ huy động vốn nội bộ VIFC mà phải đưa vốn chảy trực tiếp vào doanh nghiệp nội địa; do đó, KPI của VIFC cần đo lường bằng lượng vốn thực tế bơm vào nền kinh tế.
Singapore (MAS) - Mô hình Tài chính hỗn hợp và chia sẻ rủi ro: Chính phủ tập trung làm chính sách và thuê các tổ chức chuyên nghiệp (HSBC, Temasek và BlackRock) vận hành quỹ. Đáng chú ý, Singapore lập quỹ mồi 1 tỷ USD để hút 3 tỷ USD vốn tư nhân (mô hình blended finance), đóng vai trò vốn chịu rủi ro tầng đầu giúp bảo lãnh tổn thất và hỗ trợ chi phí phát hành cho doanh nghiệp, thúc đẩy thị trường vốn xanh tăng trưởng trên 30-40%/năm.
Hồng Kông - Trái phiếu xanh Chính quyền định hình thị trường: Ngoài áp dụng taxonomy tương thích quốc tế, Hồng Kông trực tiếp phát hành trái phiếu xanh Chính quyền nhằm tạo đường cong lãi suất chuẩn (phi rủi ro), giúp doanh nghiệp dễ dàng định giá và huy động vốn
Thị trường Việt Nam còn nhiều dư địa
Ông Lê Xuân Đồng chia sẻ về cấu trúc thị trường tài chính xanh. Ảnh: BTC
|
Đánh giá về thị trường trong nước, ông Đồng cho biết dư nợ tín dụng xanh của hệ thống ngân hàng hiện đạt khoảng 32 tỷ USD, chiếm chưa đến 5% tổng dư nợ tín dụng. Dù tỷ trọng còn khiêm tốn, tốc độ tăng trưởng tín dụng xanh đang cao hơn mức tăng trưởng chung của toàn ngành, cho thấy nhu cầu vốn xanh là rất lớn.
Trong khi đó, quy mô trái phiếu xanh và các công cụ nợ bền vững tại Việt Nam mới vào khoảng 1 tỷ USD, tương đương khoảng 0.2% GDP, thấp hơn đáng kể so với nhiều quốc gia trong khu vực như Singapore, Malaysia, Indonesia hay Thái Lan.
Theo ông Đồng, điều này đồng nghĩa dư địa phát triển của thị trường vốn xanh vẫn còn rất lớn nếu Việt Nam sớm hoàn thiện khung pháp lý và hạ tầng thị trường.
Đề xuất 5 nhóm giải pháp cho VIFC
Từ kinh nghiệm quốc tế, ông Lê Xuân Đồng đề xuất VIFC tập trung vào 5 nhóm giải pháp chính.
- Thứ nhất, xây dựng bộ nguyên tắc và chuẩn mực về tài chính xanh, tài chính bền vững theo hướng tương thích với chuẩn quốc tế.
- Thứ hai, thiết lập cơ chế lựa chọn và công nhận các tổ chức đánh giá độc lập, đơn vị xác minh, đo lường và báo cáo (MRV) phục vụ thị trường tài chính xanh.
- Thứ ba, hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng danh mục dự án có khả năng huy động vốn thông qua việc chuẩn bị dự án, cấu trúc tài chính và hoàn thiện hồ sơ theo tiêu chuẩn quốc tế.
- Thứ tư, triển khai các cơ chế chia sẻ rủi ro và hỗ trợ chi phí nhằm giảm bớt gánh nặng cho doanh nghiệp khi phát hành hoặc tiếp cận các sản phẩm tài chính xanh.
- Cuối cùng, phát triển hạ tầng thị trường, bao gồm khả năng hình thành sàn giao dịch dành cho các sản phẩm tài chính xanh trong khuôn khổ VIFC để nâng cao tính thanh khoản và thu hút thêm nhà đầu tư.
Theo ông Đồng, nếu triển khai đồng bộ các giải pháp này, VIFC có thể trở thành đầu mối quan trọng trong việc thu hút dòng vốn xanh quốc tế, đồng thời tạo điều kiện để nguồn vốn được phân bổ hiệu quả tới các doanh nghiệp và dự án trong nước.
Mai Quốc
