VIFC hướng tới nhu cầu vốn 1,500 tỷ USD trong 10 năm
Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam (VIFC) được xây dựng theo lộ trình 10 năm, trong đó nhu cầu khoảng 1.5 nghìn tỷ USD vốn cho hạ tầng, hiện đại hóa công nghiệp, chuyển dịch năng lượng và mở rộng kinh tế được đưa ra như một trong những cơ sở cho việc phát triển trung tâm.
Lộ trình xây dựng VIFC kéo dài 10 năm
Phát biểu tại ACCA - VIFC Forum 2026 sáng ngày 17/09, ông Richard D. McClellan - Giám đốc điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TPHCM (VIFC-HCMC) cho biết quá trình phát triển VIFC được xác định là lộ trình kéo dài 10 năm.
Ông Richard D. McClellan phát biểu tại sự kiện. Ảnh: BTC
|
Theo ông, giai đoạn 2023-2024 tập trung xây dựng nền tảng pháp lý, với Nghị quyết 222 và 8 nghị định hướng dẫn được ban hành. Sang năm 2025, VIFC chuyển sang xây dựng cấu trúc thể chế, cơ quan điều hành, các cơ quan giám sát và khung pháp lý ban đầu cho trung tâm.
VIFC được thiết kế theo mô hình một trung tâm tài chính quốc tế thống nhất với các nút chức năng tại TPHCM và Đà Nẵng. Theo ông Richard, cơ chế quản trị tổng thể gồm Hội đồng điều hành quốc gia với sự tham gia của các bộ, ngành và cơ quan quản lý, cùng các cơ quan điều hành, giám sát tại địa phương và cơ chế giải quyết tranh chấp độc lập.
Nhu cầu vốn 1.5 nghìn tỷ USD trong thập kỷ tới
Theo ông Richard, sau khoảng 3 thập kỷ tăng trưởng dựa nhiều vào thương mại, Việt Nam cần tìm thêm các động lực tăng trưởng mới khi nền kinh tế phát triển lên mức thu nhập cao hơn.
Ông cho biết Việt Nam ước tính cần khoảng 1,500 tỷ USD vốn trong 10 năm tới để phục vụ phát triển hạ tầng, hiện đại hóa công nghiệp, chuyển dịch năng lượng và mở rộng kinh tế. Chỉ riêng các kênh tín dụng ngân hàng trong nước không thể cung cấp lượng vốn ở quy mô này.
Từ đó, VIFC được định hướng trở thành một kênh kết nối nguồn vốn tổ chức quốc tế với các tài sản và hạ tầng của nền kinh tế Việt Nam. Theo ông Richard, VIFC sẽ tập trung vào 4 lĩnh vực gồm quản lý tài sản và quỹ đầu tư; thị trường carbon và tín chỉ tự nguyện; sàn giao dịch hàng hóa; cùng thị trường bảo hiểm và tái bảo hiểm.
Trong đó, lĩnh vực quản lý tài sản và quỹ đầu tư hướng tới kết nối vốn quốc tế với các dự án hạ tầng, bất động sản và công nghiệp trong nước. Thị trường carbon và tín chỉ tự nguyện được định hướng phát triển các công cụ tài chính xanh, cơ chế giao dịch carbon và các giải pháp quản trị rủi ro khí hậu.
Với sàn giao dịch hàng hóa, VIFC dự kiến phát triển các sản phẩm phái sinh dựa trên vị thế của Việt Nam trong sản xuất và xuất khẩu hàng hóa. Trong khi đó, thị trường bảo hiểm và tái bảo hiểm được định hướng mở rộng năng lực bảo lãnh và các giải pháp chuyển giao rủi ro.
TPHCM và Đà Nẵng đảm nhiệm các chức năng khác nhau
Tại diễn đàn, bà Helen Brand OBE - Tổng Giám đốc điều hành ACCA nhìn nhận mô hình VIFC theo hướng “Một trung tâm, hai điểm đến”, trong đó TPHCM và Đà Nẵng đảm nhiệm những chức năng khác nhau.
Bà Helen Brand OBE phát biểu tại sự kiện. Ảnh: BTC
|
Theo bà Helen, TPHCM được định hướng là trung tâm tài chính tổng hợp, tập trung vào thị trường vốn, ngân hàng thương mại, quản lý tài sản và quản lý quỹ. Trong khi đó, Đà Nẵng được định hướng trở thành trung tâm đổi mới chuyên biệt về Fintech, tài sản số, tài chính xanh và cơ chế thử nghiệm có kiểm soát.
Bà cho rằng việc thu hút và duy trì dòng vốn quốc tế diễn ra trong bối cảnh môi trường kinh tế toàn cầu biến động, với những thay đổi về địa chính trị, tái cấu trúc kinh tế và cạnh tranh vốn từ các lĩnh vực như AI và chuyển dịch sang phát thải ròng bằng 0.
Theo bà Helen, các nhà đầu tư tổ chức như quỹ hưu trí và quỹ đầu tư quốc gia thường yêu cầu mức độ rõ ràng cao về tính ổn định của quy định, quyền pháp lý, quyền sở hữu tài sản và tiêu chuẩn quản trị.
Niềm tin, thể chế và nhân lực là 3 yếu tố nền tảng
Từ góc nhìn của ACCA, bà Helen cho rằng việc phân bổ vốn quốc tế dựa trên 3 yếu tố gồm niềm tin, thể chế và nhân lực.
Trong đó, niềm tin đòi hỏi pháp luật và các quy tắc thị trường được áp dụng nhất quán cho cả doanh nghiệp trong nước và nhà đầu tư nước ngoài. Về thể chế, cần có các cơ quan pháp lý và quản lý đủ vững, hoạt động độc lập với từng nhiệm kỳ hay thay đổi hành chính. Còn nhân lực phải đủ năng lực thực hiện các giao dịch tài chính phức tạp theo chuẩn quốc tế.
Bà Helen cũng dẫn câu chuyện “Railway Mania” tại Anh vào những năm 1840 như một bài học về mối quan hệ giữa dòng vốn và quản lý thị trường. Theo bà, làn sóng đầu cơ vào ngành đường sắt, tín dụng dễ dàng, các dự báo quá lạc quan và giám sát yếu đã góp phần dẫn tới cú sụp đổ năm 1845.
Sau khủng hoảng, những thay đổi về quản trị doanh nghiệp, kiểm toán độc lập và chuẩn hóa kế toán được thúc đẩy. Từ đó, bà Helen cho rằng xây dựng niềm tin tại một trung tâm tài chính không phải là việc hoàn thành một lần, mà là quá trình duy trì liên tục thông qua các thể chế.
Chuẩn mực quốc tế đi cùng quá trình phát triển thị trường
Theo bà Helen, việc áp dụng các chuẩn mực quốc tế như IFRS đối với kế toán tài chính và ISSB đối với công bố thông tin về phát triển bền vững có thể giúp giảm những khác biệt về thông tin khi nhà đầu tư quốc tế đánh giá doanh nghiệp tại Việt Nam.
Bà cũng cho rằng phát triển nhân lực tài chính cần được đầu tư trong dài hạn. Các lĩnh vực như giao dịch, quản trị rủi ro, kiểm toán, cấu trúc trái phiếu xanh và luật doanh nghiệp quốc tế đòi hỏi quá trình đào tạo chuyên môn liên tục.
Ở góc độ hợp tác với Việt Nam, bà Alexandra Smith - Tổng Lãnh sự Anh tại TPHCM, cho biết phía Anh đang phối hợp trong 3 nhóm gồm mở rộng khả năng tiếp cận vốn, hỗ trợ chuyển dịch xanh và củng cố nền tảng pháp lý, thể chế.
Bà Alexandra Smith phát biểu tại sự kiện. Ảnh: BTC
|
Bà Alexandra nhấn mạnh các nhà đầu tư quốc tế quan tâm đến tính nhất quán của quy định, sự chắc chắn về pháp lý và cơ chế giải quyết tranh chấp. Phía Anh cũng tham gia hỗ trợ xây dựng khung pháp lý và quy định cho VIFC, trong đó có hợp tác với Tòa án Nhân dân Tối cao về khuôn khổ giải quyết tranh chấp thương mại quốc tế tại TPHCM.
Theo bà, nhân lực cũng là một yếu tố dài hạn đối với VIFC. Trung tâm tài chính quốc tế cần đội ngũ có chuyên môn kỹ thuật, chuẩn mực đạo đức và khả năng hoạt động trong môi trường xuyên biên giới.
Trong khuôn khổ ACCA - VIFC Forum 2026, cơ quan điều hành Trung tâm tài chính quốc tế tại TPHCM (VIFC - HCMC) và ACCA cũng ký biên bản ghi nhớ về hợp tác phát triển nguồn nhân lực, đào tạo chuyên môn, chia sẻ kinh nghiệm quốc tế và nâng cao năng lực hệ sinh thái dịch vụ tài chính tại VIFC-HCMC.
Mai Quốc
