Hội nghị G20 mở ra những triển vọng về nền kinh tế toàn cầu
Hội nghị cấp cao G20 đã khép lại với cam kết về củng cố khu vực tài chính, cải cách các tổ chức tài chính quốc tế, và đưa ra những định hướng chính sách cụ thể cho giai đoạn tới của nền kinh tế thế giới.
Diễn ra ngày 26-27/06/2010 tại Toronto, Canada, Hội nghị Cấp cao G20 được tổ chức vào thời điểm quan trọng nhằm đánh giá tiến độ thực hiện những cam kết tại các Hội nghị Cấp cao G20 trước đây tại Washington, London và Pittsburgh và đưa ra những định hướng chính sách cụ thể cho giai đoạn tới. Trong Hội nghị lần này, Nguyên thủ các nước đã trao đổi về triển vọng phát triển kinh tế toàn cầu và đánh giá việc triển khai khung khổ phát triển mạnh mẽ, bền vững và cân bằng, cũng như kiểm điểm việc triển khai các định hướng đã được các Nguyên thủ G20 thông qua tại các Hội nghị trước đây, đặc biệt là các cam kết về củng cố khu vực tài chính, cải cách các tổ chức tài chính quốc tế, và các vấn đề phát triển khác.
Triển vọng kinh tế toàn cầu
Hội nghị Cấp cao G20 đưa ra nhận định kinh tế toàn cầu đã có bước phục hồi nhanh hơn so với dự kiến. Tuy nhiên, quá trình phục hồi không đồng đều giữa các quốc gia, các khu vực, chưa thật bền vững và vẫn còn nhiều thách thức lớn. Điển hình như nền kinh tế Mỹ vẫn giữ được đà phục hồi mặc dù tốc độ không cao. Khu vực đồng tiền chung EURO đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nợ công ở Hy Lạp và tình trạng thâm hụt ngân sách cao ở một số quốc gia trong khu vực, cùng với tỷ lệ thất nghiệp vẫn tiếp tục gia tăng (đạt mức 10% trong quý II/2010). Kinh tế Châu Á (trừ Nhật Bản) tiếp tục là đầu tàu tăng trưởng kinh tế toàn cầu với các động lực chính là Trung Quốc và Ấn Độ.
Trước bối cảnh đó, nền kinh tế toàn cầu vẫn tồn tại nhiều thách thức lớn. Bên cạnh những thách thức chính trong giai đoạn hậu khủng hoảng đã được nhắc đến như nguy cơ phục hồi không bền vững và việc rút lui các gói kích thích kinh tế không đúng thời điểm lại nổi lên những thách thức mới. Đó là vấn đề khủng hoảng nợ công và gánh nặng thâm hụt tài khoá đang tăng cao ở các nước phát triển, vấn đề mất cân bằng toàn cầu dưới góc độ cán cân thương mại và góc độ nguồn lực tăng trưởng, suy giảm đầu tư và thương mại toàn cầu, sự gia tăng của chủ nghĩa bảo hộ, và các vấn đề khác như khoảng cách phát triển giữa các quốc gia, tiếp cận tài chính đối với các đối tượng khó khăn, vấn đề chống tham nhũng, an ninh lương thực và môi trường.
Khung khổ Phát triển Mạnh mẽ, Bền vững và Cân bằng
Được thông qua tại Hội nghị Cấp cao G20 tại Pittsburgh, Mỹ tháng 9/2009, Khung khổ Phát triển Mạnh mẽ, Bền vững và Cân bằng được coi là định hướng chiến lược quan trọng nhất của G20 ở thời điểm hiện tại. Tại Hội nghị lần này, các Nguyên thủ đã kiểm điểm việc thực hiện Khung khổ trong thời gian qua, đặc biệt là việc triển khai Quá trình đánh giá chung nhằm cùng nhau đánh giá sự tương hợp giữa các khung khổ chính sách của các nước thành viên G20. Các Nguyên thủ đã nghe báo cáo của IMF về kịch bản triển khai các mục tiêu của Khung khổ trong thời gian tới, và báo cáo của WB về đánh giá tác động đối với các mục tiêu phát triển dựa trên các kịch bản của IMF. Trên cơ sở nhận định rằng việc phối hợp thực hiện các chính sách giữa các nước G20 sẽ tạo ra lợi ích cộng hưởng đáng kể hơn so với việc hành động một cách riêng lẻ, các Nguyên thủ đã cam kết cùng nhau thực hiện các chính sách nhằm đạt được các mục tiêu của Khung khổ, tùy thuộc vào các nhóm nước và bối cảnh kinh tế vĩ mô từng nước. Theo đó, các nước nhất trí sẽ (i) tiếp tục các chính sách kích thích tài khoá và thảo luận các kế hoạch củng cố tài khoá phù hợp với tăng trưởng tại các nước phát triển, và các chính sách này sẽ tiếp tục được triển khai thực hiện; (ii) củng cố mạng lưới an sinh xã hội, nâng cao cải cách quản trị doanh nghiệp, phát triển thị trường tài chính, tăng chi tiêu cho cơ sở hạ tầng, và gia tăng sự linh hoạt tỷ giá ở một số thị trường mới nổi; (iii) theo đuổi các chương trình cải cách cơ cấu tại tất cả các nước thành viên G20 nhằm gia tăng và duy trì triển vọng tăng trưởng; (iv) tiếp tục nỗ lực hơn nữa trong việc tái cân bằng cầu toàn cầu.
Các Nguyên thủ đã nhất trí sẽ tiếp tục triển khai giai đoạn 2 Quá trình đánh giá chung được tiến hành ở cấp quốc gia, theo đó mỗi nước sẽ xác định các biện pháp thực hiện nhằm triển khai các chính sách đã được thống nhất chung, trên cơ sở đó G20 sẽ xây dựng kế hoạch hành động toàn diện dự kiến công bố tại Hội nghị Cấp cao Seoul tháng 11 tới.
Cải cách hệ thống tài chính toàn cầu
Với mục tiêu xây dựng một hệ thống tài chính dẻo dai có thể đáp ứng các nhu cầu của nền kinh tế, giảm thiểu các rủi ro lạm dụng đạo đức, các rủi ro hệ thống, và hỗ trợ cho tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ và bền vững, các Nguyên thủ đã xem xét báo cáo của Uỷ ban Basel về Giám sát Ngân hàng (BCBS) về một hệ thống các tiêu chuẩn mới về vốn và thanh khoản đối với hệ thống ngân hàng, và nhất trí đề nghị BCBS tiếp tục các nỗ lực của mình để đưa các tiêu chuẩn này vào áp dụng trên phạm vi toàn thế giới vào cuối năm 2012. Các Nguyên thủ cũng nhất trí cần tăng cường giám sát đối với các quỹ đầu tư bảo hiểm rủi ro, các tổ chức đánh giá tín nhiệm và các công cụ phái sinh trên thị trường OTC, nhằm tăng cường tính minh bạch và giảm thiểu rủi ro đối với các hoạt động tài chính này.
Các Nguyên thủ cũng đã nhất trí giao cho Uỷ ban Giám sát Tài chính (FSB) phối hợp với IMF xây dựng báo cáo đề xuất các biện pháp nhằm cải thiện chức năng, nâng cao năng lực và cung cấp thêm nguồn lực cho các cơ quan giám sát nhằm tăng cường giám sát đối với hệ thống tài chính. Báo cáo này sẽ được trình lên các Bộ trưởng Tài chính xem xét tại Hội nghị Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc ngân hàng Trung ương G20 tháng 10 tới.
Về việc kiểm soát đối với các tổ chức tài chính lớn có ảnh hưởng đến hệ thống, các Nguyên thủ đề nghị FSB xây dựng các đề xuất chính sách cụ thể nhằm giải quyết các vấn đề này và báo cáo lên các Nguyên thủ trong Hội nghị Cấp cao Seoul. Các Nguyên thủ cũng nhất trí về nguyên tắc buộc các tổ chức tài chính có trách nhiệm chia sẻ gánh nặng chi phí với chính phủ khi xảy ra những đổ vỡ trong hệ thống tài chính đòi hỏi phải có sự can thiệp của chính phủ.
Đối với việc đánh giá và xem xét tham chiếu, các Nguyên thủ cam kết sẽ hỗ trợ FSB trong việc triển khai hoạt động đánh giá và xem xét tham chiếu tại các quốc gia, cũng như theo từng chủ đề cụ thể. Quá trình đánh giá này sẽ bổ sung cho Chương trình Đánh giá khu vực tài chính do IMF và WB cùng thực hiện.
Cải cách các tổ chức tài chính quốc tế
Cải cách các tổ chức tài chính quốc tế là một chủ trương quan trọng của G20, được đưa ra từ Hội nghị Cấp cao đầu tiên tại Washington năm 2008 nhằm mục tiêu nâng cao tính pháp lý, độ tin cậy và hiệu quả của các tổ chức này. Tại Hội nghị lần này, các Nguyên thủ đã hoan nghênh một loạt các thoả thuận cải cách và tăng vốn cho các ngân hàng phát triển đa phương (MDB) như Ngân hàng Thế giới (WB), Ngân hàng Phát triển Châu Á (AsDB), Ngân hàng Phát triển Châu Phi (AfDB), Ngân hàng Phát triển Liên Mỹ (IADB), Ngân hàng Tái thiết và Phát triển Châu Âu (EBRD), Tập đoàn Ngân hàng Thế giới (WB Group), và đáng chú ý là Ngân hàng Quốc tế về Tái thiết và Phát triển (IBRD) và Công ty Tài chính Quốc tế (IFC). Để hỗ trợ cho các nước có thu nhập thấp, các Nguyên thủ đã nhất trí thực hiện các cam kết của mình nhằm đảm bảo một khoản tăng vốn dành riêng cho các công cụ cho vay ưu đãi của các MDB, đặc biệt là Hiệp hội Phát triển Quốc tế (IDA) và Quỹ Phát triển Châu Phi. Bên cạnh đó, các Nguyên thủ cũng hoan nghênh việc các tổ chức tài chính quốc tế tuyên bố xoá nợ cho Haiti trong thời gian qua.
Riêng đối với IMF, các Nguyên thủ đã hoan nghênh những nỗ lực của tổ chức này trong việc đưa ra các công cụ mới hỗ trợ các nước chống khủng hoảng. Tuy nhiên, các Nguyên thủ cũng đề nghị tổ chức này nhanh chóng hoàn tất cải cách quota theo đó chuyển tối thiểu 5% quota từ các nước đại diện quá cao sang các nước đại diện quá thấp nhằm nâng cao tiếng nói của các nước đang phát triển và mới nổi, đồng thời bảo vệ tỷ lệ bỏ phiếu của các nước nghèo nhất trong IMF. Tổ chức này cũng cần đẩy nhanh quá trình cải cách quản trị tổ chức nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của IMF theo các định hướng đã được các Nguyên thủ thông qua. Các Nguyên thủ yêu cầu IMF báo cáo kết quả thực hiện cải cách lên Hội nghị Cấp cao Seoul tháng 11 tới.
Thanh Huyền
DIỄN ĐÀN DOANH NGHIỆP
