Những cảnh báo về kinh tế Trung Quốc
Tăng trưởng kinh tế Trung Quốc chậm lại một cách trông thấy và khủng hoảng ở nước này có thể nhanh chóng biến thành khủng hoảng toàn cầu, nếu Bắc Kinh không thay đổi mô hình kinh tế hiện hành.
Những đám mây báo bão
Theo báo Pháp Les Echos, không có ngày nào không có mây đen trên bầu trời kinh tế Trung Quốc. Đầu tháng Hai là tin không mấy tốt về ngoại thương. Vài ngày trước đó, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (Ngân hàng Trung ương) đã hạ mức dự trữ bắt buộc của các ngân hàng thương mại. Sau đó là sản xuất công nghiệp không lấy gì làm phấn khởi và tiền ký gửi tại các ngân hàng lớn đã giảm sụt... Các yếu tố này phơi bày dần những thách thức mà kinh tế Trung Quốc đặt ra cho ban lãnh đạo ở Bắc Kinh.
Les Echos trích dẫn tờ Nhân dân Nhật báo viết chính quyền nên lắng nghe những lời chỉ trích, thực hiện cải cách hơn là để bị khủng hoảng. Tờ báo kinh tế Pháp dựa trên bản thăm dò của hãng tin Bloomberg, phần lớn các chuyên gia đều đánh giá Bắc Kinh sẽ đề ra mục tiêu tăng trưởng cho năm 2012 này là dưới 8%, cân bằng nền kinh tế mà hiện nay có mức đầu tư quá đà và dựa trên xuất khẩu.
Ngân hàng Thế giới cho rằng Trung Quốc cần thúc đẩy sức sáng tạo của công nghiệp, xem lại qui mô cũng như cung cách vận hành, quản lý của công nghiệp nhà nước, một gánh nặng quá lớn cho nền kinh tế Trung Quốc. Các doanh nghiệp nhà nước được điều hành không mấy hiệu quả nhưng lại được tài trợ quá nhiều, phình quá to và bóp nghẹt lĩnh vực tư nhân.
Một cải cách khác mà Trung Quốc được khuyến khích thực hiện là cải cách hệ thống thuế, để các chính quyền địa phương không lệ thuộc vào thị trường địa ốc không lành mạnh.
Tóm lại, Trung Quốc vừa cải cách kinh tế nhưng cũng phần nào cải tổ về chính trị. Trong năm thay đổi lãnh đạo này, Les Echos cho rằng Trung Quốc sẽ phải rất khéo léo để tiếp tục duy trì công cuộc phát triển.
Có thể biến thành khủng hoảng toàn cầu
Trong khi đó, báo Nga "Kommersant" viết Trung Quốc có thể châm ngòi một cuộc khủng hoảng kinh tế quy mô toàn cầu và đó là kết luận được nêu trong báo cáo chung của Ngân hàng Thế giới và các chuyên gia chính phủ Trung Quốc.
Từ lâu nay, nhiều chuyên gia kinh tế đã nói tới khả năng trì trệ nghiêm trọng trong phát triển của kinh tế Trung Quốc, nhưng có lẽ chưa bao giờ mối lo ngại đó lại có căn cứ như hiện nay. Các tác giả báo cáo chung nói trên nhận định rằng tỷ lệ tăng trưởng GDP Trung Quốc năm nay sẽ không thể vượt quá 8%, rồi sau đó giảm xuống đến 6,5%.
Phó Tổng Giám đốc Viện phát triển thị trường tài chính Valery Petrov nhận định trong trường hợp nền kinh tế Trung Quốc suy thoái, Châu Âu sẽ bị mất đi một đối tác thương mại chính yếu. Nếu Trung Quốc - chủ sở hữu chính những trái phiếu kho bạc Mỹ - bán tháo trái phiếu khi gặp tình huống khó khăn thì điều đó không tránh khỏi gây ra sụp đổ tài chính ở Mỹ. Bên cạnh đó, việc cắt giảm nhu cầu của Trung Quốc về nguyên liệu, kể cả dầu thô, sẽ giáng đòn vào những thị trường mới nổi, trong đó có Nga. Vì vậy, khủng hoảng ở Trung Quốc hoàn toàn có thể biến thành khủng hoảng toàn cầu.
Ông Petrov nói: "Nhìn tổng thể, có thể nói rằng nếu cuộc khủng hoảng nảy sinh ở Trung Quốc, toàn bộ nền kinh tế thế giới đều bị thiệt hại. Và khi đó sẽ không phải là một cuộc khủng hoảng nợ cục bộ mà là khủng hoảng kinh tế phạm vi toàn cầu".
Nhiều chuyên gia cũng cho rằng mọi sự bùng phát mới của khủng hoảng nợ ở Châu Âu đều sẽ hạ thấp mức độ tăng trưởng kinh tế ở Trung Quốc xuống còn một nửa, tức là xuống mức 4-4,5%.
Cuối năm ngoái, Trung Quốc đã bắt đầu cắt giảm sản xuất công nghiệp. Động thái này khẳng định thêm lo ngại về khả năng nền kinh tế Trung Quốc có thể bị khủng hoảng với những hệ lụy tầm cỡ thế giới.
Minh Châu (tổng hợp)
Tầm nhìn
