150 triệu USD và gần 3 năm chờ đợi: Điều gì cần để đưa một tổ hợp vonfram trở lại hoạt động?
Blue Moon Metals đang trở thành một cái tên đáng chú ý trong chuỗi cung ứng vonfram tại Mỹ. Tổ hợp Springer của doanh nghiệp này đã có mỏ và hạ tầng, nhưng vẫn cần thêm khoảng 150 triệu USD đầu tư và nhiều năm để đưa các năng lực trở lại hoạt động. Trong khi đó, Masan High-Tech Materials (UPCoM: MSR) đã dành hơn một thập kỷ xây dựng và vận hành chuỗi từ tài nguyên đến chế biến vonfram tại Việt Nam.
 |
Blue Moon và bài toán đưa Springer trở lại sản xuất
Blue Moon Metals đang trở thành một cái tên đáng chú ý trong những động thái mới nhằm phát triển nguồn cung vonfram tại Mỹ. Theo Reuters ngày 14/9, Elmet Group đã nhận được cam kết đầu tư khoảng 450 triệu USD từ phía Mỹ nhằm mở rộng năng lực sản xuất trong nước và tăng cường chuỗi cung ứng vonfram. Khoản đầu tư ban đầu là 200 triệu USD, phần còn lại dự kiến được giải ngân trong các giai đoạn tiếp theo. Reuters cũng cho biết Elmet dự kiến dành hơn 165 triệu USD để mở rộng và hiện đại hóa các cơ sở sản xuất tại Maine, Michigan và Ohio.
Trong kế hoạch này, Springer Tungsten Complex tại Nevada của Blue Moon là một trong những mắt xích đáng chú ý. Theo công bố của Elmet, khoảng 150 triệu USD dự kiến được đầu tư liên quan đến tổ hợp này. Elmet dự kiến cùng Blue Moon và EQ Resources thành lập liên doanh để đưa cơ sở chế biến APT tại Springer trở lại hoạt động và mở rộng trong tương lai.
Springer không bắt đầu từ con số không. Tổ hợp đã có mỏ, hệ thống xử lý quặng và cơ sở APT. Tuy nhiên, theo kế hoạch, mỏ và hệ thống xử lý quặng dự kiến tới quý 4/2027 mới trở lại sản xuất, trong khi cơ sở APT dự kiến vận hành từ nửa cuối năm 2028.
Quãng thời gian này cho thấy một điểm đáng chú ý: ngay cả trên một tài sản đã có sẵn tài nguyên và hạ tầng, việc đưa các năng lực khai thác và chế biến trở lại vận hành vẫn cần nguồn vốn đáng kể và nhiều năm triển khai.
Từ tài nguyên đến một nền tảng vận hành
Trường hợp Blue Moon cho thấy sở hữu mỏ mới chỉ giải quyết một phần bài toán. Để tài nguyên vonfram trở thành sản phẩm có thể đi vào chuỗi công nghiệp còn cần năng lực xử lý quặng, chế biến sâu, công nghệ và kinh nghiệm vận hành.
Kế hoạch tại Springer phản ánh khá rõ cấu trúc này. Blue Moon tiếp tục sở hữu và vận hành mỏ cùng hệ thống xử lý quặng, trong khi liên doanh mới dự kiến đảm nhiệm cơ sở APT. Các mắt xích cần được kết nối để đưa vonfram từ tài nguyên trong lòng đất tới sản phẩm phục vụ thị trường.
Vì vậy, khoản đầu tư khoảng 150 triệu USD tại Springer không nên được nhìn đơn giản như chi phí để xây dựng một nền tảng vonfram mới. Đây là nguồn vốn bổ sung cho một tài sản đã có tài nguyên và hạ tầng được hình thành từ trước, nhưng vẫn cần thêm thời gian và năng lực để trở lại vận hành.
Câu chuyện Blue Moon qua đó đặt ra một góc nhìn rộng hơn: giá trị của một nền tảng vonfram không chỉ nằm ở tài nguyên hay số vốn đầu tư, mà còn ở khả năng biến tài nguyên thành sản phẩm một cách ổn định ở quy mô thương mại.
Từ Blue Moon nhìn về nền tảng MSR đã xây dựng
Nếu Blue Moon đang trong quá trình đưa Springer trở lại sản xuất, Masan High-Tech Materials (UPCoM: MSR) đang ở một giai đoạn phát triển khác.
Trong hơn một thập kỷ, doanh nghiệp đã đầu tư hơn 700 triệu USD để xây dựng hệ thống khai thác và chế biến vonfram tại Việt Nam, với nền tảng là mỏ đa kim Núi Pháo tại Thái Nguyên. Thông qua Masan Tungsten Chemicals, tinh quặng được chế biến thành các sản phẩm như APT và oxide vonfram phục vụ thị trường công nghiệp.
Nguồn tài nguyên cũng đang được chuẩn bị cho dài hạn. Núi Pháo Mở Rộng và Núi Chiếm có tiềm năng bổ sung khoảng 115 triệu tấn tài nguyên vonfram đa kim, qua đó có thể kéo dài hoạt động khai thác và chế biến thêm khoảng 20–30 năm, tùy thuộc vào các phê duyệt và giấy phép cần thiết.
 |
Nền tảng chế biến này không chỉ sử dụng nguyên liệu từ Núi Pháo. MSR đang mở rộng tiếp nhận tinh quặng từ bên ngoài để khai thác tốt hơn công suất hiện hữu. Trong hợp tác với GB Innovation của Hàn Quốc, nguồn tinh quặng từ đối tác được đưa tới Việt Nam để chế biến, đồng thời hỗ trợ kế hoạch nâng công suất oxide vonfram lên hơn 8,000 tấn mỗi năm.
Điều này mở rộng vai trò của hệ thống tại Việt Nam từ khai thác và chế biến tài nguyên trong nước sang kết nối nhiều nguồn nguyên liệu với năng lực chế biến và nhu cầu của thị trường toàn cầu.
Năng lực vận hành cũng đang phản ánh vào kết quả kinh doanh. Trong 8 tháng đầu năm 2026, doanh thu thuần của MSR đạt 21,013 tỷ đồng, gấp 5.1 lần cùng kỳ. Riêng tháng 8, doanh thu đạt 5,411 tỷ đồng, gấp 6.3 lần cùng kỳ, trong khi sản lượng vonfram và sản lượng bán ra của Masan Tungsten Chemicals tiếp tục tăng.
Đặt cạnh Blue Moon, hai doanh nghiệp đang ở những giai đoạn khác nhau. Springer đã có tài nguyên và hạ tầng nhưng vẫn cần thêm vốn và thời gian để đưa mỏ trở lại sản xuất từ cuối 2027 và cơ sở APT từ nửa cuối 2028. Trong khi đó, MSR đã trải qua hơn một thập kỷ đầu tư và vận hành hệ thống từ tài nguyên đến chế biến ở quy mô thương mại. Sự khác biệt này cho thấy giá trị của một nền tảng vonfram không chỉ nằm ở tài nguyên và vốn đầu tư, mà còn ở công nghệ, kinh nghiệm vận hành, năng lực chế biến và kết nối chuỗi cung ứng được tích lũy qua nhiều năm.
Minh Tài
