Lạm phát đe dọa các nước và 16 biện pháp đối phó của Trung Quốc
Tháng 11/2010, Cục dự trữ liên bang Mỹ (FED) công bố thực hiện chính sách nới lỏng định lượng lần thứ 2 (QE2), làm cho đồng USD tiếp tục mất giá so với các đồng tiền khác trên thế giới, lạm phát mang tính chất nhập khẩu đã đe dọa nền kinh tế toàn cầu.
Trong khi đồng Won Hàn Quốc liên tục tăng giá so với USD, giá thực phẩm của Hàn Quốc cũng tăng lên nhanh chóng. Ngày 1/11/2010, Hàn Quốc công bố chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 10/2010 tăng 4,1% so với cùng kỳ năm ngoái, đây là mức tăng cao nhất trong vòng 20 tháng qua. Cho đến nay giá rau bắp cải ở Hàn Quốc lên tới 10.000 Won/kg ( tương đương 60 NDT). Để giải quyết vấn đề khủng hoảng rau, ngày 5/10/2010 chính phủ Hàn Quốc đã buộc phải tạm thời xóa bỏ thuế nhập khẩu 30% đối với rau bắp cải, 27% đối với rau củ cải.
Do đồng đôla Canađa lên giá mạnh so với USD làm cho giá hàng tiêu dùng ở Mỹ thấp hơn nhiều so với Canada, tại các cửa khẩu 2 nước, hàng đoàn người dân Canada xếp hàng chờ làm thủ tục nhập cảnh vào Mỹ để mua hàng hóa, có nơi đoàn người xếp hàng dài tới km, thời gian chờ làm thủ tục nhập cảnh tới 3 giờ. Về phía Mỹ để khuyến khích việc mua hàng tiêu dùng, từ tháng 7/2010 Mỹ tuyên bố xóa bỏ thuế tiêu thụ.
Năm 2010, Ấn Độ duy trì mức tăng trưởng kinh tế cao ( 8,5% ), tuy nhiên lạm phát tăng nhanh là một trở ngại lớn đối với Ấn Độ, mức tăng giá trong tháng 10/2010 lên tới 13,75%. Hiện nay giá tiêu dùng tăng nhanh trở thành nỗi lo nhất của người dân.
Tại Pháp người dân cũng lo lắng nhiều về lạm phát. Qua số liệu điều tra cho thấy có tới 88% số người được hỏi cho rằng giá cả đã tăng trong 12 tháng qua, 93% cho rằng giá cả sẽ tăng trong năm tới.
Theo số liệu thống kê của Anh, tháng 10/2010 chỉ số giá tiêu dùng của Anh đã tăng lên 3,2%, cao hơn mức lạm phát mục tiêu được dự kiến là 2%. con số này có thể còn tiếp tục tăng trong thời gian tới.
Trung Quốc hiện đang có nhiều lo lắng về tình hình lạm phát và sẵn sàng sử dụng các công cụ chính sách để hạn chế lạm phát. CPI tháng 10/2010 đã lên tới 4,4% cao nhất trong 25 tháng qua, mức lạm phát dự kiến cho năm 2010 là 3%. Trong 15 ngày đầu tháng 11/2010, giá các loại rau đã tăng tới 62,4%, giá thịt các loại cũng tăng mạnh. Để đối phó với tình trạng giá cả gia tăng, ngày 20/11/2010, Quốc vụ viện Trung Quốc ban hành chỉ thị ổn định giá cả tiêu dùng, bảo đảm đời sống nhân dân, chỉ thị yêu cầu các địa phương, các bộ ngành liên quan nhanh chóng thực hiện 16 biện pháp để tăng cường quản lý giá cả, ổn định thị trường, thiết thực bảo đảm đời sống tối thiểu của nhân dân.
Mười sáu biện pháp trên bao gồm: Nỗ lực phát triển sản xuất nông nghiệp; Ổn định cung ứng hàng hóa nông nghiệp; Hạ thấp giá thành hàng hóa nông nghiệp; Đảm bảo cung ứng phân bón, thuốc trừ sâu cho nông nghiệp; Làm tốt công tác điều hòa cung ứng than, điện, dầu, khí; Thực hiện chính sách bù giá tạm thời; Xây dựng cơ chế cứu trợ xã hội gắn với việc tăng giá cả; Tiếp tục thực hiện các quy định về mức thu lệ phí hợp lý; Đẩy mạnh công tác cải cách giá cả; Thực hiện quy trình kinh doanh nông sản phẩm và gia công sâu; Tăng cường giám sát thị trường có kỳ hạn nông sản phẩm và thị trường điện tử; Kiện toàn các chính sách về giám sát giá cả; Tăng cường công tác kiểm tra việc tăng giá và chống lũng đoạn; Hoàn thiện công tác thông báo thông tin giá cả; Thực hiện chế độ trách nhiệm về giá lương thực đối với tỉnh trưởng và chế độ trách nhiệm về giá nông sản phẩm đối với thị trưởng; Thực hiện chế độ họp giao ban liên tịch điều hành giá cả thị trường.
Chỉ thị ổn định giá cả tiêu dùng còn yêu cầu các bộ ngành liên quan, các địa phương tập trung công tác đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp, các cơ quan tài chính trung ương, địa phương cần có sự hỗ trợ tích cực nhiệm vụ phát triển sản xuất. Yêu cầu các địa phương thực hiện tốt công tác dự trữ dầu, lương thực, đẩy mạnh hoạt động của thị trường bán buôn để ổn định việc cung ứng hàng nông sản.
Ngày 3/12/2010, Bộ chính trị Trung Quốc đưa ra quyết định thay đổi chính \sách tiền tệ, từ chính sách nới lỏng tiền tệ chuyển sang chính sách tiền tệ thận trọng. Theo các chuyên gia, việc phê chuẩn của Bộ chính trị Trung Quốc đã tạo ra bước ngoặt mang tính chất quyết định trong chính sách tiền tệ của Trung Quốc. Việc chuyển hướng chính sách tiền tệ cho thấy trong thời gian tới Trung Quốc có thể thường xuyên sử dụng các công cụ chính sách tiền tệ như tăng tỷ giá, tăng lãi suất, tăng tỷ lệ dự trữ bắt buộc, thắt chặt quản lý tài khoản vốn để kiểm soát thanh khoản và lạm phát. Tuy nhiên, một số học giả Trung Quốc cho rằng trước tình hình hiện nay, cần thận trọng khi sử dụng công cụ lãi suất bởi vì việc tăng lãi suất không có lợi cho thực thể nền kinh tế, mặt khác tác dụng của nó đối với việc hạn chế lạm phát cũng không rõ ràng.
Trong khi Trung Quốc chịu 2 sức ép: Vốn nóng từ nước ngoài vào nhiều và lượng tiền trong lưu thông (M2) quá lớn có thể tăng vượt mức kế hoạch đã đề ra, do đó việc lựa chọn chính sách thắt chặt tiền tệ để hạn chế lạm phát là vấn đề nan giải. Được biết trong tháng 12/2010, Trung Quốc sẽ tổ chức hội nghị kinh tế trung ương, tại cuộc họp này sẽ quyết định việc sử dụng chính sách tiền tệ thích hợp để đối phó lạm phát.
Phí Đăng Minh
SBV
