Từ GCash tới Jio: Những thương vụ IPO lớn sắp diễn ra tại châu Á
Quý cuối năm 2026 có thể chứng kiến nhiều thương vụ IPO quy mô lớn tại châu Á, từ ví điện tử GCash ở Philippines, Jio Platforms và chính sàn NSE ở Ấn Độ, đến các thương vụ trên 10 tỷ HKD tại Hồng Kông.
Các báo cáo tại Diễn đàn Chứng khoán châu Á (ASF AGM) 2026 cho thấy danh mục chờ niêm yết của khu vực đang ở mức cao, nhưng đi kèm rủi ro về định giá và địa chính trị.
Philippines có hai thương vụ mở đường
Theo Hiệp hội Môi giới và Đại lý Chứng khoán Philippines (PASBDI), hai thương vụ đáng chú ý nhất của thị trường này đều thuộc lĩnh vực số.
Thương vụ lớn hơn thuộc về Mynt, công ty fintech vận hành ví điện tử GCash với 39 triệu người dùng hoạt động hằng tháng. Mynt dự kiến huy động tới 971 triệu USD (theo Reuters), để trở thành IPO lớn nhất lịch sử Philippines, với thời gian chào bán dự kiến vào đầu tháng 10.
Thương vụ thứ hai là Vitro REIT, công ty con của tập đoàn PLDT và là quỹ REIT hạ tầng số đầu tiên của Philippines, dự kiến huy động tới 400 triệu USD trong quý 4/2026.
Cả hai đều được hỗ trợ bởi các cải cách của Ủy ban Chứng khoán Philippines, gồm áp dụng tỷ lệ sở hữu công chúng tối thiểu theo bậc, ban hành hướng dẫn về nhà đầu tư cơ bản và mở rộng luật REIT sang lĩnh vực hạ tầng số.
Định giá là điểm hấp dẫn của thị trường này. PASBDI cho biết cổ phiếu Philippines đang giao dịch ở mức P/E 8-9 lần, so với 14-17 lần của các thị trường ASEAN khác và khoảng 21.4 lần của chỉ số toàn cầu.
Hiệp hội nhận định mức định giá dưới 10 lần chủ yếu phản ánh tâm lý thận trọng của nhà đầu tư, trong khi nền tảng kinh tế vẫn vững. Sức hút đã bắt đầu thể hiện: tại diễn đàn đầu tư InvestPH 2026, số nhà đầu tư nước ngoài tham gia tăng gần gấp đôi so với năm trước.
Ấn Độ với danh mục chờ 42 tỷ USD
Theo Diễn đàn Môi giới Sở Giao dịch Chứng khoán Bombay (BBF), Ấn Độ huy động 8.4 tỷ USD qua IPO từ tháng 1 đến tháng 8/2026, gồm 62 thương vụ bảng chính và 126 thương vụ doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Diễn biến trong năm không đồng đều. Nửa đầu năm khá trầm lắng với 27 thương vụ và 2.4 tỷ USD, trong bối cảnh thị trường giảm 13%, trước khi hoạt động phát hành tăng mạnh từ tháng 7 đến tháng 9. Riêng tháng 9 có hơn 25 thương vụ với mục tiêu huy động trên 7.4 tỷ USD.
Hai thương vụ được chú ý nhất đều có quy mô lớn. Sở Giao dịch Chứng khoán Quốc gia Ấn Độ (NSE) tự thực hiện IPO, huy động khoảng 2.4 tỷ USD và mở sổ từ ngày 17/09. Thương vụ này giúp tổng vốn IPO năm 2026 vượt 10.5 tỷ USD, năm thứ ba liên tiếp Ấn Độ vượt mốc này.
Trong khi đó, Jio Platforms nằm trong danh mục chờ với quy mô dự kiến khoảng 3,8 tỷ USD. Toàn bộ danh mục chờ niêm yết của Ấn Độ lên tới khoảng 42 tỷ USD, gồm 157 hồ sơ đã được SEBI chấp thuận và 77 hồ sơ đang chờ duyệt.
Quy mô này đặt trong bối cảnh Ấn Độ vừa trải qua các năm phát hành kỷ lục. Kỷ lục theo năm dương lịch là 18.5 tỷ USD, thiết lập năm 2025. Trong năm tài khóa 2026, nước này có tổng cộng 367 thương vụ IPO, gồm 109 thương vụ bảng chính huy động 18.8 tỷ USD và 258 thương vụ doanh nghiệp nhỏ và vừa. Nền tảng của làn sóng này là dòng vốn trong nước. Theo BBF, tài sản quỹ mở đạt 917 tỷ USD, còn dòng tiền đầu tư định kỳ (SIP) đạt kỷ lục 3.4 tỷ USD trong tháng 8/2026.
Hồng Kông có 3-4 thương vụ siêu lớn
Theo Hiệp hội Chứng khoán Hồng Kông (HKSA), Deloitte dự báo quý 4/2026 sẽ có 3 đến 4 thương vụ quy mô trên 10 tỷ HKD mỗi thương vụ.
Hồng Kông đang có 510 hồ sơ xin niêm yết, tăng 112%, trong đó hơn 120 hồ sơ bảng chính đến từ doanh nghiệp đã niêm yết cổ phiếu A. Nếu dự báo thành hiện thực, tổng vốn IPO cả năm sẽ vượt 480 tỷ HKD và phá kỷ lục năm 2010.
Châu Âu: Công nghiệp quốc phòng dẫn dắt
Tại châu Âu, theo Hiệp hội Liên bang các Công ty Đầu tư Đức (bwf), nửa đầu năm 2026 ghi nhận 39 thương vụ IPO với tổng vốn huy động 7.2 tỷ euro, tăng 76% so với cùng kỳ.
Thương vụ lớn nhất thuộc về doanh nghiệp quốc phòng CSG, huy động 3.3 tỷ euro tại Amsterdam. Tại Frankfurt, hai doanh nghiệp cùng ngành là Vincorion và Gabler lần lượt huy động 345 triệu euro và 116 triệu euro.
PwC và EY dự báo Đức sẽ có 5 đến 10 thương vụ IPO trong năm 2026, chủ yếu thuộc ngành quốc phòng và công nghiệp.
Rủi ro cần theo dõi và hàm ý cho Việt Nam
Danh mục dày không đồng nghĩa mọi thương vụ đều thành công. Các báo cáo tại ASF AGM 2026 nêu một số rủi ro đáng chú ý.
Xung đột Trung Đông đã đẩy chi phí năng lượng và vận tải tăng cao, và hoạt động IPO tại châu Âu trong quý 2 từng chững lại vì căng thẳng này. Ngành AI toàn cầu đứng trước nguy cơ điều chỉnh định giá, trong khi một thương vụ IPO AI lớn tại Mỹ vẫn chưa diễn ra.
Tại Hồng Kông (Trung Quốc), khoảng 1 ngàn tỷ HKD cổ phiếu hết hạn khóa bán trong nửa cuối năm 2026 có thể tạo áp lực cung. Môi trường lãi suất cũng chưa thuận lợi khi lộ trình của Fed còn bất định, còn Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) đã nâng lãi suất tiền gửi lên 2.50% ngày 10/9/2026.
Các thương vụ lớn trong khu vực có chung đặc điểm là doanh nghiệp quy mô lớn, thuộc lĩnh vực tăng trưởng như fintech, hạ tầng số, AI hay quốc phòng, và được hỗ trợ bởi khung pháp lý điều chỉnh kịp thời.
Khi dòng vốn ngoại trở lại châu Á, các thương vụ này sẽ cạnh tranh trực tiếp với cổ phiếu Việt Nam để giành sự chú ý của nhà đầu tư quốc tế. Một danh mục IPO gồm các doanh nghiệp lớn ở ngành tăng trưởng sẽ giúp Việt Nam tận dụng tốt hơn cơ hội sau nâng hạng.
Thu Minh
