Đắk Lắk siết chặt quản lý tàu cá, hướng tới gỡ thẻ vàng IUU
Quản lý tàu cá từ đăng ký, giám sát hành trình đến truy xuất nguồn gốc thủy sản đang được Đắk Lắk triển khai đồng loạt. Mục tiêu là kiểm soát chặt khai thác, xử lý vi phạm và đáp ứng yêu cầu của Ủy ban châu Âu.
Ngay sau chỉ đạo mới của Chính phủ về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), tỉnh Đắk Lắk đã rà soát lại toàn bộ đội tàu cá trên địa bàn. Các sở, ngành và địa phương được yêu cầu vào cuộc đồng loạt, không có ngoại lệ trong xử lý vi phạm.
Toàn tỉnh hiện có 2,565 tàu cá. Tất cả đã được cập nhật vào hệ thống dữ liệu nghề cá quốc gia. Việc đăng ký, đăng kiểm và cấp phép khai thác được thực hiện đầy đủ. Chỉ còn 13 tàu chưa có giấy phép hợp lệ do đang gặp sự cố, bị tai nạn hoặc không còn đủ điều kiện hoạt động. Những tàu này đều bị yêu cầu neo đậu tại bến và chịu sự giám sát của chính quyền cơ sở.
Với nhóm tàu cá “3 không” - không đăng ký, không đăng kiểm, không giấy phép - tỉnh đã xử lý gần như toàn bộ. Trong hơn 1,100 phương tiện thuộc diện này, chỉ còn một tàu bị chìm, không thể hoạt động. Các trường hợp còn lại đã được cấp giấy đăng ký theo quy định.
Lực lượng Biên phòng kiểm soát chặt chẽ tàu ra vào cảng - Ảnh: VGP
|
Song song đó, công tác xóa đăng ký tàu cá được thực hiện thường xuyên. Giai đoạn 2024-2025, Đắk Lắk đã xóa đăng ký 663 tàu do hư hỏng, giải bản, bán ra ngoài tỉnh hoặc mất tích. Danh sách này được công khai trên hệ thống dữ liệu nghề cá và thông báo rộng rãi để các địa phương phối hợp kiểm soát.
Việc kiểm tra, xử phạt vi phạm cũng được tăng cường. Trong 2 năm 2024-2025, lực lượng chức năng đã xử phạt 114 trường hợp, với tổng số tiền hơn 1.53 tỷ đồng. Nhiều vi phạm liên quan đến thiết bị giám sát hành trình, giấy tờ tàu cá, nhật ký khai thác và sử dụng ngư cụ bị cấm.
Đối với các trường hợp mất kết nối thiết bị giám sát hoặc vượt ranh giới cho phép trên biển, tỉnh đã rà soát từng trường hợp. Trong 315 tàu có dấu hiệu vi phạm, 25 trường hợp bị xử phạt do để mất kết nối quá thời gian quy định. Các trường hợp còn lại được xác định do sự cố kỹ thuật, thời tiết xấu hoặc tai nạn trên biển.
Đáng chú ý, sau nhiều năm không ghi nhận tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài, tháng 5/2025 đã xảy ra một vụ việc tàu cá của ngư dân địa phương bị nước ngoài bắt giữ. Hồ sơ vụ việc đang được chuyển sang cơ quan điều tra để xem xét trách nhiệm hình sự đối với thuyền trưởng, thể hiện quan điểm xử lý nghiêm, không dung túng vi phạm.
Ở khâu xuất khẩu, Đắk Lắk tập trung kiểm soát truy xuất nguồn gốc thủy sản. Tỉnh hiện có 4 cảng cá đủ điều kiện xác nhận nguồn gốc cho tàu khai thác xa bờ. Năm 2025, hơn 11,800 lượt tàu cá ra vào cảng đã được ghi nhận qua hệ thống điện tử, với sản lượng khai báo trên 11,200 tấn.
Từ năm 2024 đến nay, không có lô hàng thủy sản nào của tỉnh vi phạm quy định khi xuất khẩu sang thị trường châu Âu. Dù vậy, các cơ quan chức năng vẫn tiếp tục rà soát các hồ sơ cũ để kịp thời xử lý nếu phát hiện sai phạm.
Lãnh đạo tỉnh cho biết, mục tiêu thời gian tới là quản lý 100% đội tàu cá, giám sát chặt hoạt động khai thác trên biển và bảo đảm toàn bộ thủy sản xuất khẩu đều có nguồn gốc rõ ràng, hợp pháp. Đắk Lắk đặt kỳ vọng cùng cả nước sớm đáp ứng các yêu cầu của Ủy ban châu Âu để tiến tới gỡ “thẻ vàng” IUU.
Tử Kính
