Nghị quyết 80 mở đường đưa công nghiệp văn hóa thành động lực kinh tế
Nghị quyết 80 lần đầu đặt mục tiêu đưa công nghiệp văn hóa thành một trụ cột kinh tế, mở ra cơ hội cho các lĩnh vực như điện ảnh, thời trang, di sản hay nội dung sáng tạo phát triển bài bản hơn.
Nghị quyết 80-NQ/TW ban hành đầu năm 2026 đánh dấu một thay đổi đáng chú ý khi công nghiệp văn hóa không còn đứng ngoài kinh tế mà được xác định là một trụ cột tăng trưởng. Những lĩnh vực như điện ảnh, thời trang, nghệ thuật, di sản hay nội dung số sẽ không chỉ làm vì giá trị tinh thần, mà còn được phát triển như một ngành tạo ra doanh thu.
Việc chuyển sang mô hình tăng trưởng dựa vào sáng tạo và tài nguyên văn hóa vốn đã là xu hướng ở nhiều nước. Với Việt Nam, Nghị quyết 80 được xem như bước hoàn thiện khung pháp lý để các hoạt động này đi vào bài bản hơn, thay vì phát triển rời rạc như trước.
Bà Nguyễn Thị Thanh Thúy, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM, cho rằng văn hóa trong giai đoạn tới không chỉ là nền tảng tinh thần mà còn là nguồn lực có thể chuyển thành tăng trưởng kinh tế. Theo bà, nếu làm đúng cách, công nghiệp văn hóa có thể trở thành một ngành dịch vụ quan trọng.
Để đạt được điều đó, bà Thúy nhắc đến nhiều việc cần làm cùng lúc. Trước hết là mở rộng cơ chế để thu hút nguồn lực xã hội, đặc biệt là khu vực tư nhân. Song song đó là quy hoạch các không gian sáng tạo, khu sản xuất, trung tâm hỗ trợ để người làm nghề có nơi phát triển ý tưởng và sản phẩm.
Hạ tầng cũng là điểm được nhắc tới. Các công trình phục vụ biểu diễn, sản xuất nội dung hay điện ảnh cần đạt tiêu chuẩn cao hơn, từ phim trường, hậu kỳ đến địa điểm tổ chức sự kiện. Khi có nền tảng này, các hoạt động văn hóa mới có thể phát triển theo quy mô lớn và chuyên nghiệp.
Cùng với đó là chuyển đổi số. Việc số hóa các hoạt động văn hóa, kết hợp công nghệ vào sáng tạo và quảng bá được kỳ vọng giúp sản phẩm văn hóa tiếp cận thị trường rộng hơn, đồng thời tăng khả năng cạnh tranh.
Một yếu tố khác là con người. Nghị quyết nhấn mạnh việc đào tạo, thu hút nhân lực chất lượng cao, đồng thời nâng cao thị hiếu của công chúng. Có đề xuất đưa giáo dục thẩm mỹ vào trường học để hình thành nền tảng thưởng thức văn hóa từ sớm.
Điện ảnh, thời trang, di sản được kỳ vọng đóng góp nhiều hơn cho kinh tế - Ảnh: VGP/LT
|
Bà Lê Thị Mỹ Hạnh, Quyền Chủ tịch Hiệp hội Áo dài TPHCM, cho rằng áo dài là một ví dụ rõ ràng cho việc văn hóa có thể tạo ra giá trị kinh tế. Theo bà, áo dài không chỉ là trang phục truyền thống mà còn có thể kết nối với thời trang, thủ công, du lịch và truyền thông để hình thành một chuỗi giá trị hoàn chỉnh.
Nếu được phát triển bài bản, áo dài hoàn toàn có thể trở thành biểu tượng văn hóa giống như kimono của Nhật Bản hay hanbok của Hàn Quốc. Khi đó, giá trị không chỉ nằm ở sản phẩm mà còn ở hình ảnh quốc gia đi kèm.
Để làm được điều này, việc bảo tồn và sáng tạo cần đi cùng nhau. Những yếu tố như kỹ thuật may, chất liệu hay ý nghĩa văn hóa cần được hệ thống lại để làm nền cho các bước phát triển tiếp theo. Đồng thời, cần xây dựng một hệ sinh thái kết nối từ nhà thiết kế, nghệ nhân đến doanh nghiệp và hoạt động quảng bá.
Ở lĩnh vực điện ảnh, đạo diễn Lý Hải cho rằng Nghị quyết 80 giống như một bước mở đường giúp ngành này có điều kiện phát triển rõ ràng hơn. Khi chính sách và cơ chế được hoàn thiện, các nhà sản xuất sẽ dễ tiếp cận nguồn vốn, ưu đãi và yên tâm đầu tư vào các dự án lớn.
Theo ông, để phim Việt có thể đi xa, điều quan trọng vẫn là câu chuyện. Những nội dung gần gũi với đời sống, mang bản sắc Việt nhưng chạm đến giá trị chung có thể giúp phim tiếp cận khán giả rộng hơn, kể cả ở nước ngoài.
Ông cũng cho rằng việc đưa bối cảnh và văn hóa vùng miền vào phim không chỉ giúp câu chuyện chân thực hơn mà còn góp phần quảng bá hình ảnh Việt Nam. Khi làm tốt, điện ảnh có thể trở thành một cách giới thiệu đất nước ra thế giới.
Từ thực tế làm nghề, đạo diễn Lý Hải cho rằng một bộ phim muốn thành công cần sự đồng bộ từ kịch bản, sản xuất đến phát hành. Tính chuyên nghiệp của cả chuỗi sẽ quyết định khả năng đi xa của sản phẩm.
Nghị quyết 80 đặt ra yêu cầu phát triển đồng thời nhiều yếu tố từ chính sách, hạ tầng đến con người và thị trường. Khi những yếu tố này được kết nối, công nghiệp văn hóa có thể trở thành một động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế.
Tử Kính (Theo Báo Chính phủ)
