Bộ trưởng Trương Đình Tuyển: Việt Nam có thể vào WTO trước tháng 11
Sau một tuần “đấu trí” khá căng thẳng và được các đối tác đánh giá “có bước đột phá” tại trụ sở Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) ở Geneva (Thụy Sĩ), Bộ trưởng Bộ Thương mại Trương Đình Tuyển đã có cuộc trao đổi với báo chí vào chiều 23/7, ngay khi về tới Việt Nam...
Sau một tuần “đấu trí” khá căng thẳng và được các đối tác đánh giá “có bước đột phá” tại trụ sở Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) ở Geneva (Thụy Sĩ), Bộ trưởng Bộ Thương mại Trương Đình Tuyển đã có cuộc trao đổi với báo chí vào chiều 23/7, ngay khi về tới Việt Nam.
Nhận xét chung của các thành viên Ban Công tác về việc Việt Nam gia nhập WTO là Việt Nam đã có nhiều đột phá. Bộ trưởng có thể cho biết cụ thể hơn về vấn đề này?
Có thể nhận thấy ngay là vấn đề nhạy cảm nhất trong vòng Doha là bỏ trợ cấp xuất khẩu đối với hàng nông sản, Hội nghị Bộ trưởng ở Hồng Kông xác định lộ trình vào năm 2013, trong khi đó, Việt Nam đã cam kết sẽ bỏ ngay khi gia nhập WTO. Tức là sẽ không có lộ trình cho vấn đề trợ cấp nông nghiệp. Tất nhiên không chỉ có Việt Nam mà tất cả các nước vào sau đều phải chấp nhận chuyện này. Tuy nhiên, trong lĩnh vực nông nghiệp, Việt Nam cũng không trợ cấp nhiều nên cũng không có gì quá lo ngại.
Ngoài ra, các đối tác cũng đánh giá rất cao việc chuẩn bị cho phiên họp này của Việt Nam. Việt Nam đã đệ trình nhiều tài liệu quan trọng bao gồm: Chương trình Xây dựng Pháp luật cập nhật, Thông báo Trợ cấp Công nghiệp mới và cập nhật cho giai đoạn 2003-2004 và Bảng ACC/4 sửa đổi. Việt Nam cũng đã luân chuyển bản dịch của 15 nghị định đã ban hành hoặc đang được soạn thảo nhằm hướng dẫn thực hiện các luật nói trên.
Các đối tác đều nhận thấy rằng Việt Nam đã chạy “marathon” và đã rất nỗ lực cho phiên đàm phán này.
Bộ trưởng có thấy hài lòng về phiên đàm phán này?
Mặc dù đã có rất nhiều vấn đề quan điểm của Việt Nam và các đối tác đã gần với nhau hơn nhưng cũng vẫn còn nhiều tồn tại. Trước khi phiên đàm phán lần thứ 12 chính thức bắt đầu, trong các ngày 17 và 18/7, đoàn đàm phán Việt Nam đã có các phiên tham vấn không chính thức với nhiều thành viên của WTO, trong đó có Hoa Kỳ và Liên hiệp châu Âu (EU). Các bên đã tập trung làm rõ quan điểm của nhau về một số vấn đề còn tồn tại như quyền kinh doanh xuất nhập khẩu, chế độ đầu tư, thuế xuất khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với đồ uống có cồn và bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ...
Vấn đề tranh luận khá quyết liệt và chưa gần nhau là thuế xuất khẩu, quyền kinh doanh xuất nhập khẩu. Các đối tác yêu cầu khá cao so với Việt Nam. Ngoài ra, mặc dù được đánh giá là khá tiến bộ nhưng về sở hữu trí tuệ cũng vẫn còn rất nhiều vấn đề phải tiếp tục hoàn thiện và chưa thể bằng lòng ngay.
Sau phiên đàm phán này, Việt Nam cần phải làm gì để chuẩn bị cho vòng đàm phán vào tháng 9/2006 được coi là quyết định xem chúng ta có thể gia nhập WTO vào tháng 10 tới hay không?
Dự kiến trong tháng 9/2006, đoàn đàm phán của Việt Nam sẽ tiếp tục lên đường để tiếp tục đàm phán đa phương. Nhưng thực ra ở các phiên họp này chúng ta đàm phán với các đối tác song phương là chủ yếu. Ngoài ra, đoàn đàm phán cũng sẽ tiếp tục trao đổi e-mail với các đối tác để thống nhất nốt những quan điểm còn chưa gặp nhau.
Thưa Bộ trưởng, phiên đàm phán lần thứ 12 vừa qua có thể được coi là phiên hoàn tất cơ bản về mặt kỹ thuật để VN bước chân vào ngôi nhà chung WTO?
Chưa thể gọi là đã hoàn tất về mặt kỹ thuật vì vẫn còn khá nhiều vấn đề cần giải quyết, Việt Nam còn nhiều việc phải làm, tuy nhiên đây là những vấn đề cũng không quá khó khăn. Nhìn chung các đối tác đều đánh giá rằng bước tiến như vậy là khá tốt đẹp và lộ trình đặt ra cho những bước tiếp theo là khá hợp lý.
Nhưng việc Việt Nam vào WTO trong tháng 10 tới chắc chắn là việc “nằm trong tầm tay”?
Nếu như từ nay đến tháng 10 Việt Nam giải quyết tốt các vấn đề còn lại - khả năng này không quá khó - thì chúng ta sẽ được kết nạp vào WTO trước Hội nghị Cấp cao APEC được tổ chức tại Hà Nội tháng 11 này. Người lao động