Năm 2025 là một năm cực ‘giàu sự kiện’ với chứng khoán Việt Nam: cú sốc thuế quan toàn cầu khiến thị trường rơi mạnh rồi hồi phục, làn sóng IPO trở lại, KRX vận hành, nâng hạng FTSE, kinh tế tăng trưởng cao và một loạt thay đổi ở các kênh tài sản rủi ro như tài sản số – vàng.
1) Trade war 2.0 – cú shock “rơi sâu rồi bật mạnh”
Một sự kiện không thể không kể đến trong năm 2025 là Trade war 2.0. Thị trường không chỉ phản ứng với tin tức, mà phản ứng với rủi ro thật: chi phí thuế quan và nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng, ảnh hưởng trực tiếp tới không chỉ các nhóm ngành xuất khẩu mà còn toàn bộ nền kinh tế. Thị trường đã ghi nhận cú sụt giảm gần 20% chỉ trong 4 phiên, chỉ số rớt từ vùng 1300 điểm về vùng 1070 ngay sau khi Trump công bố “bảng phong thần”.
- 04/04: Tổng thống Trump ký sắc lệnh áp thuế đối ứng; Việt Nam bị áp mức thuế lên tới 46%. Đây là cú sốc và khiến tâm lý risk-off lan rộng, nhà đầu tư giảm đòn bẩy và lực bán diễn ra trên diện rộng.
- 09/04: Mỹ trì hoãn áp thuế trả đũa trong 90 ngày (riêng Trung Quốc tăng lên 125%). Điều này đã khiến thị trường lập tức ‘thở’ lại. Khi kịch bản xấu nhất tạm hoãn, dòng tiền bắt đầu quay lại bắt đáy, chỉ số nhanh chóng phục hồi mạnh mẽ lên lại vùng 1200 điểm.
- 04/07: Việt Nam là quốc gia đầu tiên tại châu Á đạt thỏa thuận thương mại với Mỹ (20%); transshipping 40%. Đây là điểm xoay quan trọng cho câu chuyện Việt Nam khi rủi ro thuế quan được ‘định khung’ và có tính dự báo, giúp doanh nghiệp và thị trường định giá lại.
Trade war 2.0 tạo cú rơi vì bất định, nhưng chính chuỗi ‘giảm nhiệt’ lại tạo nền cho nhịp hồi mạnh và ổn định sau đó.
2) Làn sóng IPO – hàng hóa mới, câu chuyện mới, kỳ vọng mới
Sự kiện thứ hai là làn sóng IPO và chuyển sàn quay trở lại sau nhiều năm trầm lắng. Ngay đầu năm là thương vụ chuyển sàn BSR, sau đó là các thương vụ lớn như Vinpearl, F88, TCBS, VPBS, VPS…
Tác động lên thị trường
- Tăng vốn hóa và độ sâu thị trường.
- Đa dạng hóa lựa chọn cho nhà đầu tư có thêm nhóm ngành/câu chuyện tăng trưởng để phân bổ, đặc biệt là các nhà đầu tư chuyên nghiệp.
- Thêm nữa, đây cũng là tín hiệu niềm tin. Khi doanh nghiệp chọn IPO đồng nghĩa họ tin có thể huy động vốn hiệu quả và thị trường đủ hấp thụ.
Làn sóng IPO đã giúp quy mô vốn hóa tăng mạnh đạt gần 84% GDP. Thêm vào đó, các doanh nghiệp cùng ngành đang niêm yết cũng ghi nhận sự tích cực khi được tái định giá, thị trường gia tăng lớp nhà đầu tư mới và giúp thanh khoản cũng gia tăng.
3) Nâng hạng thị trường – nền tảng hạ tầng + pháp lý + cú hích tâm lý
Nâng hạng thị trường là cả 1 quá trình dài nỗ lực từ phía Nhà nước lẫn thị trường trong suốt nhiều năm qua. Và 2025 là năm quá trình đó hoàn chỉnh từng mảnh ghép.
Ba mốc then chốt
- 05/05:KRX chính thức vận hành. Sau nhiều năm chờ đợi, đây là dấu mốc hạ tầng: ổn định hơn, chuẩn hóa hơn và mở đường cho sản phẩm mới trong tương lai.
- 31/08:Thông tư 25/2025/TT-NHNN có hiệu lực, tháo gỡ rào cản cho NĐT nước ngoài; một số quy định liên quan nâng hạng có hiệu lực ngay. Điều này cho thấy 1 thông điệp rất rõ ràng: quyết tâm của cơ quan quản lý trong việc mở cửa và nâng chuẩn thị trường.
- Và cuối cùng 08/10:FTSE Russell chính thức công bố nâng hạng Việt Nam lên Secondary Emerging Market (hiệu lực 21/9/2026; còn tùy đánh giá tạm thời kỳ review 3/2026). Đây là cú hích tâm lý lớn và có tác động rất tích cực đến diễn biến của VN-Index. Sau nhiều năm kỳ vọng rồi thất vọng, kết quả này như sự ghi nhận cho các nỗ lực của toàn thị trường và mở ra triển vọng mới cho thị trường Việt Nam trong tương lai.
4) Cú huých từ nội lực, tăng trưởng kinh tế chạm kỷ lục & lợi nhuận doanh nghiệp cải thiện mạnh mẽ
Nếu nâng hạng là câu chuyện ‘dòng tiền’, thì tăng trưởng kinh tế và lợi nhuận là câu chuyện ‘nội lực’
- GDP cả năm 2025 dự kiến chạm mốc 8% – cao nhất trong khoảng 2 thập kỷ, thuộc nhóm cao nhất châu Á và thế giới với quy mô ước đạt 510 tỷ USD & thu nhập bình quân đầu người lần đầu vượt mốc 5,000USSD – đánh dấu bước tiến quan trọng trong quá trình đưa Việt Nam vào nhóm nước có thu nhập trung bình cao. Đây là tiền đề để lợi nhuận các doanh nghiệp trên sàn cải thiện và giúp tái định giá thị trường. LNST toàn thị trường 2025 ước tăng 20 - 25% YoY, qua đó giúp cho các chỉ số định giá của thị trường ở mức rất hấp dẫn.
- Thêm vào đó, năm 2025 chứng kiến kỷ lục trong hoạt động đầu tư công với hàng loạt đại dự án như: cao tốc Bắc–Nam, sân bay Long Thành, điện–LNG–truyền tải… Điều này lan tỏa tác động tích cực đến hàng loạt các doanh nghiệp niêm yết, hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp trên sàn thuộc các ngành xây lắp, vật liệu xây dựng, logistics,… ghi nhận tăng trưởng mạnh mẽ và giá cổ phiếu cũng phản ứng tích cực, góp phần vào đà tăng cảu chỉ số.
5) Địa chính trị phức tạp – ngoại bán ròng, vàng lập đỉnh
Nhưng 2025 cũng là năm thị trường phải chứng kiến sự gia tăng trong bất định toàn cầu: cạnh tranh chiến lược Mỹ–Trung–Nga, xu hướng khu vực hóa, và xung đột mở rộng từ Nga–Ukraine, Trung Đông tới các điểm nóng mới như Thái Lan – Campuchia hay khu vực Nam Mỹ,…
Khi rủi ro địa chính trị cộng hưởng với câu chuyện thuế quan, nhà đầu tư nước ngoài thận trọng hơn. Kết quả là xu hướng bán ròng diện rộng trong năm, tổng giá trị hơn 5 tỷ USD. Cùng lúc, nhu cầu trú ẩn đẩy giá vàng thế giới lập kỷ lục, vượt 4.500 USD/ounce.
6) Mở rộng kênh tài sản rủi ro – tài sản số, vàng, trung tâm tài chính
Sự kiện thứ sáu là một ‘mảnh ghép’ thú vị: Việt Nam bắt đầu định hình thêm các kênh tài sản và hạ tầng thị trường tài chính. Liên tiếp các sự kiện gôm:
- 09/09: Nghị quyết 05/2025/NQ-CP thí điểm thị trường tài sản số (5 năm). Tín hiệu chính sách khiến nhiều công ty chứng khoán tăng vốn, chuẩn bị hạ tầng và cuộc chơi mới.
- 18/12: Yêu cầu khẩn trương đề xuất thí điểm Sàn giao dịch vàng quốc gia.
- 21/12: Thành lập Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.
Những bước đi này đã lan tỏa sự tích cực đến thị trường chứng khoán khi nhiều CTCK thực hiện tăng vốn, chuẩn bị hạ tầng cho cuộc chơi mới. Thị trường cũng kỳ vọng sự đa dàng về nguồn thu cho các doanh nghiệp liên quan cùng với mở rộng lớp nhà đầu tư mới. Điều này giúp hoàn thiện hệ sinh thái sản phẩm toàn diện cho thị trường và tiêu chuẩn thị trường tiến gần đến quốc tế.
----------------------
Khép lại 2025, VN-Index thực sự là một năm đầy cảm xúc: có lúc giảm sâu vì cú sốc bất định, rồi hồi phục mạnh mẽ khi các nút thắt dần được gỡ. Chỉ số không chỉ lấy lại những gì đã mất mà còn thiết lập các cột mốc mới, lần đầu chạm vùng 1.800 điểm và tăng gần 40% trong cả năm.
Dù vậy, bức tranh không hề ‘đồng đều’ — thị trường phân hóa rất mạnh giữa các nhóm ngành và từng cổ phiếu, khiến cảm nhận của nhà đầu tư cũng khác nhau theo danh mục.
Dù sao, 2025 vẫn có thể xem là một năm khá thành công, tạo nền để bước sang 2026 với nhiều kỳ vọng: nội lực tăng trưởng tiếp tục duy trì, câu chuyện nâng hạng đi vào giai đoạn hiện thực hóa, và làn sóng IPO mới có thể tiếp tục làm thị trường sâu hơn, hấp dẫn hơn.
